Wednesday, April 29, 2026

Thứ 4, 29.4.2026

■  Giám đốc tổ chức BPSOS sống ở Mỹ gần hết đời, vẫn bị toà VN kết án 11 năm tù: Tuyên phạt Nguyễn Đình Thắng 11 năm tù về tội khủng bố, (TT, 28/4/2026);+Tuyên phạt 11 năm tù kẻ cầm đầu tổ chức khủng bố, (TN, 28/4/2026). Qua bắt Thắng về ngồi tù thì quá độc! Tập làm như Mỹ bắt Nicolás Maduro thử xem cho TG phục đảng!

■  Hơi Thở Giữa Rừng Thông, (FB Đồi Thông Phương Bối, 27/4/2026). Thơ Nguyễn Đức Sơn: "Đầu tiên tôi thở cái phào / Bao nhiêu phiền não như trào ra theo  / Nín hơi tôi thở cái phèo / Bao nhiêu mộng ảo bay vèo hư không." Hình đẹp của Hòa thượng Thích Tuệ Sỹ và thi sĩ Nguyễn Đức Sơn. 

■  50 năm Sài Gòn mất tên,(a↓) (LKTC, 28/4/2026). Ngày 2/7/1976 là ngày đổi tên thành phố Sài Gòn – Gia Định thành TP HCM và nhạc sĩ Nguyễn Đình Toàn mô tả: “Ta mất người như người đã mất tên. Mất từng con phố đổi tên đường. Khi hẹn nhau ta lạc lối tìm.”;+Đọc “Sài Gòn – Chợ Lớn” của Nguyễn Đức Hiệp, (LKTC, 28/4/2026)

■  Người di tản hàng trăm dân miền Nam Việt Nam khỏi Sài Gòn trước 30/4 qua đời, (NV, 27/4/2026)

■  Thơ Trần Đình Sơn Cước tặng các văn nghệ sĩ trí thức đi thăm nhà văn NGUYÊN NGỌC nhưng không được thăm. Đi Gần Hết Biển…, (VV, 29/4/2026)

■  Tạ Duy Anh điểm cuốn "13 Hạt Giống Anavira" của Trần Kim Anh: Một cuốn sách kỳ lạ, (VV, 29/4/2026)

■  Chương trình Văn Tác Vụ: Chiến tranh tâm lý trong cuộc chiến ở Việt Nam (FB Trung Tâm Nghiên Cứu Việt Nam, 28/4/2026). Sự thất bại của một chương trình "chiêu hồi": Văn Tác Vụ (chưa được chú ý tới nhiều trong các nghiên cứu lịch sử cuộc chiến VN) được dùng như một công cụ  tâm lý chiến để tranh giành ảnh hưởng với VC tại các vùng nông thôn miền Nam trong thập niên 1960, nơi cuộc cạnh tranh về niềm tin và sự ủng hộ của người dân diễn ra quyết liệt. 

■  Thơ Đỗ Hoàng Diệu - Tình ca Tô Lâm (FB Đỗ Hoàng Diệu, 28/4/2026)

■  Nguyễn Ngọc Chu - Chúng ta có đang lệch khỏi xu thế chung của Nhà nước pháp quyền?, (TD, 27/4/2026). "Nghị định 109/2026/NĐ-CP, khi trao cho Chủ tịch UBND cấp xã thẩm quyền trực tiếp đình chỉ hoạt động hoặc tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề trong lĩnh vực bổ trợ tư pháp"

■  Nhân sự và quyền lực trong “Kỷ nguyên mới” trong hàng ngũ lãnh đạo VN. “Vietnam’s Reconfigured Leadership: Personnel and Power in the “New Era”” by Nguyen Khac Giang, (ISEAS Perspective 2026/29, 27 April 2026)

■  Ý kiến sáng chói! Thăng chức lên uỷ viên TWĐ ngay! Kênh 15 tỷ đồng xây rồi bỏ hoang, xã "xin" 50 tỷ đồng để lấp lại, (DT, 27/4/2026). Ái giúp dân phê bình hay khiếu nại, chủ tịch xã Ea Kly (Đắk Lắk) sẽ huỷ giấy phép ngay! Đã nghèo, cho nghèo mạt rệp luôn!

■  Phiên họp thứ nhất Hội đồng Quốc phòng và An ninh nhiệm kỳ 2026 - 2031, (Báo Tin Tức,28/4/2026)

■  Quy mô GDP của Việt Nam đã vượt Thái Lan khoảng 4 tỉ USD, (TT, 28/4/2026). Tính theo sức mua tương đương (PPP) năm 2025 đạt khoảng 1.885 tỉ USD khi so sánh với Thái:  1.881 tỉ USD.

■  Idemitsu Kosan của Nhật Bản đảm bảo 4 triệu thùng dầu thô cho Việt Nam. Japan's Idemitsu Kosan secures 4m barrels of crude oil for Vietnam, (Nikkei, 28/4/2026)

■  PetroViệt Nam sẽ nhập 66,000 tons khí đốt hóa lỏng từ Mỹ và đây là  dấu hiệu mới nhất cho thấy chiến tranh Iran đang sắp xếp lại các dòng năng lượng toàn cầu. Vietnam Gas Major Looks to US as Iran War Reorders LPG Flows, (Bloomberg, 28/4/2026)

■  Thủ tướng Mark Carney được mời tham dự hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo châu Âu ở Armenia. PM Mark Carney invited to join European leaders summit in Armenia, (CTV, 28/4/2026). Đây là lần đầu tiên Canada là một quốc gia ngoài châu Âu tham gia cuộc họp quy tụ khoảng 40 nhà lãnh đạo từ khắp châu Âu. Thích thì nhích gần lại nhỉ! 

■  Arnaud Bertrand nói về lòng tin giữa Mỹ và Canada: Lòng tin, hoặc sự thiếu tin tưởng, là tác nhân ăn mòn quyền lực mạnh mẽ nhất, ở mọi khía cạnh, của Mỹ. Quá trình ăn mòn diễn ra theo thời gian, đặc biệt nếu đối tượng bị ăn mòn là công trình kiến ​​trúc lớn nhất từng được xây dựng. Trust, or lack thereof, is the ultimate corrosive agent of power, in all dimensions. Corrosion takes time, especially if what's being corroded is the largest structure ever built. (Arnaud Bertrand, 27/4/2026

■  Tự do dân chủ trump 2.0: Chính sách mới: người nhập cư sẽ bị từ chối thẻ xanh nếu lên mạng bình luận chống Israel, biểu tình ủng hộ Palestine, xúc phạm cờ Mỹ, gạch chéo cờ Israel, (VB, 28/4/2026)

■  Claudia Sheinbaum đang học cái giá phải trả khi nhượng bộ Trump. Claudia Sheinbaum Is Learning the Price of Appeasing Trump, (WSJ, 28/4/2026). Vụ hai nhân viên CIA bị thiệt mạng trong một vụ tai nạn xe hơi ở miền bắc Mexico khi tham gia một chiến dịch chống ma túy.

■  Những khúc cua gấp và chân trời mở rộng trên Quốc lộ 1. Tight Curves and Wide Horizons: The Return of Highway 1, (NYT, 28/4/2026). Sẽ lái thêm lần nữa, thứ 3, từ đầu bờ xuống tuốt San Diego, khi Mỹ yên bình lại. 

■  Cuộc đối đầu giữa Trump và Giáo hoàng, (Nghiên cứu quốc tế, 28/4/2026). Nguồn: Adekeye Adebajo, “The Populist vs. the Pope“, Project Syndicate, 24/04/2026 Biên dịch: Viên Đăng Huy

~~~

-   (a) "Trong một nghiên cứu năm 2014, các tác giả Phan Thị Diễm Hương và Peter Kang đã lập luận rằng việc chính quyền cộng sản đổi tên đường tại Sài Gòn là nhằm tái xác định một bản sắc dân tộc và bản sắc chính trị mới trên thành phố này. [14] Đáng chú ý, các tác giả chỉ ra hàng loạt lý tưởng và khẩu hiệu chính trị chứa đựng trong tên đường tại Sài Gòn thời Việt Nam Cộng hòa đã bị thay thế toàn bộ, như những cái tên Dân Tiến, Công Lý, Cộng Hòa, Liên Minh, v.v, đều triệt để biến mất. Thay vào đó là những thông điệp chính trị mới như Cách Mạng, Giải Phóng, v.v. [15] Các nghiên cứu theo khuynh hướng địa danh học (toponymy) cũng chỉ ra rằng việc đặt hoặc đổi tên đất, tên đường, thường phản ánh nỗ lực khẳng định quyền lực của các chính quyền, ý đồ xây dựng một bản sắc chính trị mới tại địa phương, cũng như tham vọng cải biến ký ức xã hội của các cư dân. [16] Và chính những vụ đổi tên đất, tên đường tại các nước xã hội chủ nghĩa Đông Âu là đối tượng quen thuộc của rất nhiều nghiên cứu theo khuynh hướng này. Nhà xã hội học người Pháp Maurice Halbwachs đã đặt ra khái niệm “ký ức tập thể” (la mémoire collective/collective memory) để mô tả hiện tượng những tên gọi và cảnh vật trong một không gian sống có thể tồn tại bền bỉ trong trí nhớ của các cư dân, vượt qua năm tháng và những vật đổi sao dời. Bởi lẽ, theo Halbwachs, con người khi đó đã xem ký ức về những cảnh vật, không gian, địa danh như những “điểm tựa để bám víu” trong đời sống của mình. [18] Từ lý thuyết của Maurice Halbwachs, sử gia Pháp Pierre Nora đã phát triển khái niệm “các địa chỉ ký ức” (lieu de mémoire/ sites of memory) để gọi chung cho những địa danh, những nơi chốn tồn tại bền bỉ trong ký ức tập thể của các cộng đồng. Theo ông, những địa chỉ này không chỉ đơn thuần là những cái tên hay tọa độ, mà còn ẩn chứa trong nó bao sự kiện, bao con người, bao trải nghiệm mà các cư dân đã kinh qua. [19] Tổng hòa những địa chỉ ký ức ấy đã tạo thành bản sắc của các đô thị và các động đồng cư dân. 


No comments:

“Seeking Freedom” Fingerpainting by Hồng Ngọc

“Seeking Freedom” Fingerpainting by Hồng Ngọc

Để đây để đọc lại

++ Yuval Noah Harari: Lessons from a year of Covid and political failures — what can we learn for the future? (FT, 25/2/2021), https://www.ft.com/content/f1b30f2c-84aa-4595-84f2-7816796d6841?segmentID=b73b0b4c-e767-e669-4996-e25935a5759d&twclid=11366833025191845888

++ Khái niệm 'quyền lực mềm của Joseph S. Nye. Soft power: the evolution of a concept - Joseph S. Nye, 20/12/2019, https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/2158379X.2021.1879572?scroll=top&needAccess=true&

++ Sự Băng Hoại Và Suy Đồi Của Xã Hội Việt Nam Hôm Nay Hay Là Hệ Lụy Từ Sự Đa Nhân Cách Tầng Lớp Trí Thức - Quách Hạo Nhiên, (viet-studies 26-2-20), http://www.viet-studies.net/kinhte/QuachHaoNhien_BangHoaiXaHoiHienNay.html

++ Nhân văn Giai phẩm – một trào lưu dân chủ, một cuộc cách tân văn học không thành - Thái Kế Toại, (TCNCVM, 2/12/2020), https://usvietnam.uoregon.edu/nhan-van-giai-pham-mot-trao-luu-dan-chu-mot-cuoc-cach-tan-van-hoc-khong-thanh/

++ Loạt bài nghiên cứu, phân tích sâu sắc, khoa học của GS Hoàng Xuân Phú: Tội ác Đồng Tâm - Hoàng Xuân Phú, (11/2/2020), http://hpsc.iwr.uni-heidelberg.de/hxphu/index.php?page=readwriting&w=ToiAcDongTam-20200211; ++ Viết thêm về tội ác Đồng Tâm - Hoàng Xuân Phú, (1/3/2020), http://hpsc.iwr.uni-heidelberg.de/hxphu/index.php?page=readwriting&w=VietThemVeToiAcDongTam-20200301; ++ Giải mã vụ Đồng Tâm - Hoàng Xuân Phú, (7/3/2021), http://hpsc.iwr.uni-heidelberg.de/hxphu/index.php?page=differentwritings


+

Vụn vặt

++"... không có tự do thì không thể có sáng tạo thật sự. Tự do là thứ Thượng đế ban cho (cũng có thể là gánh nặng mà Ngài chất lên vai) con người. Con người biết đến đau khổ từ khi nó được ban cho quà tặng đó, một gánh nặng luôn quá sức với nó. Nó thậm chí, nếu có thể, khước từ là cách hay ho nhất cho nó. Nhưng thiếu tự do thì con người sẽ chỉ là cỗ máy được lập trình và không xứng đáng để Chúa trời phải cứu chuộc bằng sự hy sinh đau đớn như vậy. Tại sao Chúa không dùng quyền năng để con người khiếp sợ mà răm rắp làm theo lời ngài, một việc có lẽ là đơn giản nhất? Bởi vì Ngài biết rằng Ngài tạo ra con người cùng với tự do. Ngài không thể tước ở con của Ngài thứ quà tặng đó, thứ mà thiếu nó thì công cuộc tạo lập của Ngài không hoàn hảo, thậm chí vô nghĩa. Tự do, ở thời kỳ con người ý thức nó có cái quyền ấy, luôn gây ra những hậu quả trái ngược. Một mặt nó biết nó là Con Người với nhân phẩm cao quý phải được tôn trọng, nó có quyền sáng tạo nên những giá trị thuộc về cái đẹp, nó có quyền lựa chọn đau khổ hay hạnh phúc. Nhưng mặt khác, nó cũng có thể tự do lựa chọn hoặc cái thiện, hoặc cái ác. Trong trường hợp nó lựa chọn cái ác thì Tự do quả là kinh khủng. Vì thế con người không có cách nào khác là phải hướng về Đấng Toàn Năng, có thể hiểu là nơi chứa đựng Cái Tuyệt Đối chuẩn mực..." ++Bản giao hưởng 'Requiem' của Mozart được dàn giao hưởng Ba Lan (Polish Sinfonia Iuventus Orchestra và Warsaw Philharmonic Choir) thể hiện tuyệt vời, với phụ đề tiếng Anh. Mozart – Requiem, https://www.youtube.com/watch?v=54h8TxJyNy0. Stunning! What a great artwork! ++Hồi ký "Gọng Kềm Lịch Sử" của cựu đại sứ Việt Nam Cộng hòa ở Mỹ, Bùi Diễm (1923-2021), http://www.vietnamvanhien.org/gongkemlichsu2.html ++Mozart – Requiem https://www.youtube.com/watch?v=54h8TxJyNy0 Wolfgang Amadeus Mozart – Requiem KV 626 Bartosz Michałowski – conductor Sylwia Olszyńska – soprano Agata Schmidt – mezzo-soprano Karol Kozłowski – tenor Adam Kutny – baritone Polish Sinfonia Iuventus Orchestra Warsaw Philharmonic Choir recorded November 01, 2019 at Warsaw Philharmonic Concert Hall 0:00 Applause 0:55 Introitus: Requiem aeternam 5:40 Kyrie eleison Sequenz 8:06 Dies irae 9:47 Tuba mirum 13:31 Rex tremendae 15:51 Recordare 21:31 Confutatis 23:50 Lacrimosa Offertorium 27:21 Domine Jesu 30:45 Versus: Hostias et preces 34:45 Sanctus 36:30 Benedictus 41:46 Agnus Dei 44:47 Communio: Lux aeterna 50:21 Credits ++Nhân vật Meursault trong Kẻ xa lạ của A. Camus ngay từ những dòng đầu khi miêu tả cuộc gặp trong bệnh viện và khi sau này người con trai ngồi bên quan tài của mẹ. Nhân vật chính của thiên truyện từng nghĩ: “Tôi không hề chờ đợi tôi chào đời. Sự có mặt của tôi trên đời chỉ là kết quả từ một quyết định của người khác, không phải là của tôi, từ sự kết hợp hoàn toàn ngẫu nhiên của một con tinh trùng vô trách nhiệm với một cái trứng phóng đãng và vì vậy, mỗi lần bị nhắc phải nhớ đến ngày sinh của mình chỉ làm cho tôi kinh hoàng và cảm thấy một sự trói buộc khủng khiếp”. Những đám mây phủ bóng phận người, (Viet-studies, 1/1/21), http://www.viet-studies.net/HuynhNhuPhuong_NhungDamMay.html ++Phần chú thích: '* “Tư hữu Nhà nước” (hoàn toàn khác với “Nhà nước tư hữu”, hay “Nhà nước tư bản”) là cụm từ tôi được nghe lần đầu từ thầy Phạm Vĩnh Cư, trong đó Nhà nước công hữu bị một nhóm nhỏ người có quyền lực (chính trị và kinh tế, gọi chung là nhóm cá mập) lợi dụng như một công cụ đàn áp khổng lồ để dễ bề tước đoạt của số đông làm của riêng, một cách hợp pháp.'. Nguồn: Tạ Duy Anh: Thầy Phạm Vĩnh Cư, (VV, Tháng 11, 21), https://vandoanviet.blogspot.com/2021/11/thay-pham-vinh-cu.html