Thứ 5, 5.3.2026

 ￭  Sự sống của đại dương | Lê Đình Quỳ

￭  Toạ đàm “Nhìn lại một nữ trí thức đầu thế kỷ XX – Đạm Phương nữ sử,” nhân ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3, (FB Nguyễn Thị Thanh Thuý, 4/3/2026)

￭  Tự Do Ngôn Luận Và Phản Biện Xã Hội: Nền Móng Của Một Quốc Gia Tiến Bộ, (FB Lan Pham, 3/3/2026) ; + nhưng, ký ức chiến tranh hận thù vẫn còn ụ đọng trong dân ở hai xã hội 'không chịu trưởng thành' và một thể chế thích thù dai không thật lòng hoà giải với mn: Ngôn ngữ Quốc - Cộng và biên giới của tự do, (VV, 5/3/2026). Bài của Tino Cao →Đến mức, hai chính trị gia Mỹ gốc Việt tranh cãi nhau rồi, Nghị Viên Amy Phan West gọi thị trưởng Westminster là ‘Hồ Chí Minh’, (NV, 4/3/2026)

￭  Nguyên Ngọc Và Những Suy Tư Ở Tuổi Nhân Sinh Thất Thập, (FB nguyễn thế khoa, 26/2/2026)

￭  Thơ Ái Điểu, (VV, 5/3/2026)

￭  Lo ngại cổ phiếu Vingroup chi phối thị trường, khối ngoại tháo chạy khỏi chứng khoán, (BBC, 4/4/2026)

￭  Các 'công ty ma' của Việt Nam có thể được hồi sinh nhờ luật phá sản sửa đổi. Vietnam's 'zombie companies' could be revived by amended bankruptcy law, (Nikkei, 3/3/2026). Các doanh nghiệp không đủ khả năng sinh lời để trả lãi vay (hoặc chi phí nợ), nhưng vẫn tồn tại nhờ ngân hàng cho vay rollover (gia hạn nợ cũ bằng nợ mới), tránh phá sản để không ghi nhận nợ xấu lớn. Nợ này "hút" tài nguyên (vốn, lao động) từ các doanh nghiệp lành mạnh hơn, làm chậm tăng trưởng kinh tế và cản trở việc Việt Nam đang cố gắng xây dựng một trung tâm tài chính quốc tế ở SG.

￭  Lâu rồi nhớ Nhân Dân nên vào đọc: Hệ thống bán lẻ Việt Nam và Hoa Kỳ ký hợp tác chiến lược, (ND, 4/3/2026). Mình thích 7-Eleven, Lawson, FamilyMart, và Ministop kiểu Nhật hơn. 

￭  Huyền thoại và nhận thức sai lầm về các căn cứ hải quân của Việt Nam có thể kiềm chế sự quyết đoán trên biển của TQ. Myth and Misperception: Can Vietnam’s Naval Bases Check Chinese Maritime Assertiveness? by Khang Vu (chinaglobalsouth.com, 4/3/2026)

￭  Đất nước để mất Privacy thì sẽ nguy hiểm thế nào?, (FB Phan Dương Hiệu, 4/3/2026. VN học được gì sau vụ hệ thống camera của Iran bị hack, nếu theo TQ thiết lập hệ thống giám sát tính điểm công dân. BCA chịu giảm ngân sách/quyền/tiền? 

￭  Cảm Nghĩ Về Buổi Chiếu Phim "The General", (FB Phạm Minh Hoàng, 3/3/2026). '"The General" không chỉ là điện ảnh, mà còn là biểu hiện của tinh thần báo chí độc lập và lòng can đảm. Khi chạm đến những vấn đề nhạy cảm liên quan đến quyền lực và bộ máy an ninh, cô đã chấp nhận bước vào một lĩnh vực đầy rủi ro. Đó là một sự dấn thân: dám đặt câu hỏi, dám soi sáng những góc khuất, và dám lên tiếng trước quyền lực.'

￭  Trong chế độ kiêm duyệt, tin đồn là lối thoát khi dân ngồi xem độc đảng phân chia quyền-tiền 🙂. Danh sách các bộ trưởng khoá mới, (FB Hoàng Dũng, 4/4/2026). "Mời các cụ nhân dân thẩm, thông qua và chuẩn bị rùng mình vào kỷ nguyên mới. Ok? 1. TBT, CTN: Tô Lâm; 2. TTg: Lê Minh Hưng; 3. CTQH: Trần Thanh Mẫn; 4. TT BBT: Trần Cẩm Tú"

￭  Ủy ban Tự do Tôn giáo Quốc tế Hoa Kỳ (USCIRF) khuyến nghị đưa VN vào danh sách các Quốc gia cần quan ngại đặc biệt (Country of Particular Concern - CPC) năm 2026, (USCIRF, 4/3/2026)

￭  Số lượng dự trữ dầu của VN chỉ có 15 ngày. An ninh năng lượng VN: nguy hiểm, ảnh hưởng nặng đến kinh tế (X Khaosod English, 4/3/2026)

￭  Can và Uc đang nỗ lực xây dựng mối liên kết giữa CPTPP và Liên minh châu Âu, điều mà Carney cho rằng sẽ tạo ra một khối thương mại mới với 1,5 tỷ người. Chúng ta có thể thiết lập chương trình nghị sự': Carney tiếp tục triển khai quyền lực tầm trung ở Úc.' We can set the agenda': Carney continues middle power pitch in Australia, (NNW, 4/3/2026);+ Carney cũng chửi thề (như người bình thường 🙂) trong chuyến dừng chân tại Sydney, khi nói về việc đối phó với các nhà lãnh đạo thế giới. Prime Minister Carney drops f-word during Sydney stop, talks about dealing with world leaders, (CTV, 4/3/2026)

￭  Bernie Sanders & Ro Khanna đề xuất dự luật mới áp thuế tài sản liên bang 5% đối với các tỷ phú Mỹ. Sanders and Khanna Introduce Legislation to Tax Billionaire Wealth and Invest in Working Families, (Bernie Sanders, 2/3/2026). Đạo luật buộc các tỷ phú phải đóng thuế công bằng/Make Billionaires Pay Their Fair Share Act, là một dự luật áp thuế tài sản hàng năm 5% đối với 938 tỷ phú ở Mỹ - hiện có tổng tài sản trị giá 8,2 nghìn tỷ đô la. Trong năm đầu tiên, dự luật sẽ cung cấp khoản thanh toán trực tiếp 3.000 đô la cho mỗi người đàn ông, phụ nữ và trẻ em trong một hộ gia đình có thu nhập từ 150.000 đô la trở xuống - 12.000 đô la cho một gia đình bốn người - và sử dụng khoản doanh thu ước tính 4,4 nghìn tỷ đô la thu được trong thập kỷ tới để giải quyết các cuộc khủng hoảng cấp bách nhất mà các gia đình lao động đang phải đối mặt ở Mỹ.

￭  Công cụ AI của Anthropic Claude là trung tâm của chiến dịch của Hoa Kỳ ở Iran, giữa mối thù cay đắng. "Anthropic’s AI tool Claude central to U.S. campaign in Iran, amid a bitter feud" (The Washington Post, 4/3/2026) Mỹ đã sử dụng công nghệ AI của của Anthropic Claude tiên tiến nhất, để thực hiện cuộc tấn công chớp nhoáng nhắm vào 1.000 mục tiêu chỉ trong 24 giờ đầu của chiến dịch tấn công Iran,  

￭  Kỹ thuật en pointe trong ballet

Thứ 4, 4.3.2026

 ￭  Nội thất Amalfi | Saied Dai

￭  Nguyễn Thị Tịnh Thy - Nghe tiếng quê hương từ nơi xa thẳm, (VV, 3/3/2026). Điểm cuốn 'Chữ nghĩa & không gian văn chương' của Bùi Vĩnh Phúc

￭  Ba Truyện Ngắn Của Ái Điểu: a/ Người Không Có Dấu Chân; b/ Sấm Ký; và c/ Bay Trên Bốn Mươi Lăm Ngọn Gió Bấc, (TCTKM, 3/3/2026)

￭  Ba bài về Lê Thanh Trường với giải thưởng Văn Việt, (VV, 3/3/2026): a/ Giới thiệu thơ Lê Thanh Trường của Nguyễn Đức Tùng; b/ Lê Thanh Trường – một lần bao nhiêu vòi vọi…của Thái Hảo; và, c/ Lê Thanh Trường: Phát biểu nhận Giải Thơ – Giải Văn Việt lần thứ Mười Một

￭  Diễn Viên Dustin Nguyễn Tham Gia Phim Hình Sự Nhiều Tập Trên Peacock, (VB, 3/3/2026)

￭  Khaly Chàm: Tiếp Nối Một Từ Trường Thi Ca, (DM, 3/3/2026). Bài của Nhung Le 

￭  Nguyễn Quang Dy - Những biến động đầu năm Bính Ngọ, (Nghiên cứu quốc tế, 4/3/2026)

￭  Thủ tướng: Làm đường sắt TPHCM - Long Thành theo 'lệnh khẩn cấp', (TP, 3/3/2026);+ VN ‘lệnh khẩn cấp’ làm đường sắt nối Sài Gòn với phi trường Long Thành, (NV, 3/3/2026)

￭  Việt Nam xác lập thành công với tàu lớn nhất lịch sử, lần đầu lọt top 4 nước thống trị ngành đóng tàu thế giới, (Cafef, 18/2/2026). "Tàu Trường Minh 02 có trọng tải 65.000 DWT và là tàu hàng thứ hai trong dòng tàu có trọng tải lớn nhất từ trước đến nay do Việt Nam tự thiết kế và đóng mới. Trước đó, tàu Trường Minh 01 đã được Công ty TNHH MTV Đóng tàu Nam Triệu hạ thủy vào tháng 5/2024.";+ Các quốc gia đóng tàu lớn nhất thế giới, năm 2024. Theo UNCTAD, đây là 15 quốc gia hàng đầu theo tổng trọng tải (GT) của tàu được đóng trong năm 2024: 1. Trung Quốc - 39.118.358 GT; 2. Hàn Quốc – 20.090.872 GT; 3. Nhật Bản - 9.002.442 GT; 4. Việt Nam – 720.884 GT, (X wrenevans, 1/3/2026)

￭  Kinh tế VN bùng nổ nhưng chứng khoán chưa thực sự thu hút vốn ngoại lâu bền vì rào cản cấu trúc (thuế quan, hạn chế sở hữu, và sự thống trị của Vingroup ↓ đối với chỉ số chứng khoáng). Việt Nam đang bùng nổ, nhưng dòng vốn nước ngoài đang tháo chạy khỏi thị trường chứng khoán. Vietnam is booming, but foreign cash is fleeing from stocks" by Gregor Hunter, Francesco Guarascio và Phuong Nguyen, (Reuter, 3/3/2026). Trung tâm tài chánh SG khó thành hiện thực?

￭  Dịch vụ taxi Xanh SM và cho thuê xe Green Future của VinFast ở Việt Nam sáp nhập trước khi IPO. Vietnam's VinFast taxi and car rental affiliates merge ahead of IPO, (Nikkei, 3/3/2026). Đây là bước chuẩn bị chiến lược cho Vingroup: hợp nhất để tăng sức mạnh, giảm rủi ro tài chính cho VinFast, và nhắm IPO lớn ở nước ngoài 

￭  Động thái dỡ bỏ các hạn chế xuất khẩu của Washington có thể biến Việt Nam từ một trung tâm lắp ráp chip thành một đối tác sản xuất và đó một lựa chọn chiến lược thay thế cho Trung Quốc. Trump opens for Vietnam the chip door he locked on China. (Rest of World, 2/3/2026) 

￭  Xây dựng mối quan hệ đối tác vững chắc giữa Úc và Việt Nam trong lĩnh vực đất hiếm. Building a rock-solid Australia–Vietnam rare earth partnership by Hai Hoang Vu and Anh Khoi Tran (East Asia Forum, 3/3/2026)

￭  So sánh Ngân Sách Công An, Giáo Dục, Y Tế của VN 2023 với ngân sách tiểu bang Cali 2023: VN: ngân sách Công an bằng 7 lần ngân sách Giáo dục và Y tế cộng lại vs Cali: ngân sách Cảnh sát bằng 1/5 ngân sách Giáo dục và Y tế cộng lại, (X kim phuong, 2/3/2026). 

￭  Nguyễn Đình Thắng: Cách nào các cộng đồng bị bách hại ở Việt Nam tiếp cận quốc tế - Đại sách lược tăng thế và lực cho người dân, (FB Montagnards Stand For Justice in Australia, 28/2/2026)

￭  Làm thế nào để Ottawa và các tỉnh bang có thể dỡ bỏ các rào cản thương mại nội địa tốn kém của Canada. The single market myth: How Ottawa and the provinces can finally dismantle Canada’s costly internal trade barriers, (Macdonald-Laurier Institute, 3/3/2026)

￭  Ấn Độ Và Canada Nâng Tầm Đối Tác Chiến Lược Qua Thỏa Thuận Nguyên Tử Và Quốc Phòng, (SBTN, 3/3/2026)

￭  TT Carney đến Úc để tăng cường quan hệ thương mại và quốc phòng với 'đối tác tự nhiên.' Carney in Australia to deepen trade and defence ties with 'natural partner', (NNW, 3/3/2026)

￭  Một câu lạc bộ các cường quốc tầm trung (theo viễn kiến của Mark Carney) sẽ làm thế giới trở nên nguy hiểm, theo tác giả Manjari Miller. A Middle Powers Club Would Make the World More Dangerous, by Manjari Chatterjee Miller, (Foreign Policy, 3/3/2026). Nếu các cường quốc tầm trung quay lưng lại với trật tự đó để xây dựng các liên minh riêng biệt (small-group coalitions), điều này sẽ dẫn đến sự phân mảnh (fragmentation) để cạnh tranh hay phân chia theo các lĩnh vực như thương mại, an ninh, môi trường. Từ đó, thế giới sẽ hỗn loạn hơn, thiếu sự ổn định từ một bá chủ duy nhất.

￭  Thị trường địa ốc ở Vancouver giảm trong tháng Hai do người bán trì hoãn. Vancouver home transactions down in February as sellers holding off: board, (Business in Vancouver, 3/3/2026)

￭  Bắc Kinh đã cung cấp cho Cộng hòa Hồi giáo Iran những công cụ đàn áp vững chắc để tồn tại trước sự phản đối của chính người dân nước này để rồi bị tiêu huỷ bởi cuộc tấn công của Mỹ-Israel. Bài viết Vụ tấn công Iran hoàn toàn liên quan đến Trung Quốc - 'The Iran Strike Is All About China' by Zineb Riboua (The Free Press / thefp.com, ngày 1/3/2026) lập luận rằng cuộc tấn công của Mỹ-Israel vào Iran (gọi là Chiến dịch Cuồng nộ Dữ dội/Operation Epic Fury: phá hủy cơ sở hạt nhân Iran, giết chết lãnh đạo cao cấp, bao gồm Khamenei), không chỉ nhằm vào Iran như "nhà tài trợ khủng bố hàng đầu thế giới", mà thực chất là một phần của chiến lược lớn hơn chống lại Trung Quốc vì cuộc tấn công trực tiếp vào Iran đã phá hủy một trụ cột quan trọng trong kiến trúc khu vực (regional architecture) mà Bắc Kinh đã xây dựng và đầu tư hàng tỷ USD vào Iran trong nhiều năm qua. Iran được xem là tài sản chiến lược cấu trúc của Trung Quốc ở Trung Đông (như giúp Bắc Kinh duy trì ảnh hưởng ở Trung Đông, tiếp cận dầu mỏ qua Eo biển Hormuz, hỗ trợ Iran chống lại sự cô lập từ phương Tây đối trọng với Mỹ/Israel. 

￭  Từ thời trang cao cấp đến rượu vang hảo hạng Pháp: bên trong thế giới của Chanel Les Vignobles. A French winery with a surprising fashion connection, (Province, 3/3/2026)

￭  Jujutsu Kaisen, Frieren và các anime đáng chú ý nhất đầu năm 2026, (TT, 3/3/2026)

￭  Biếm họa hôm nay.

Thứ 3, 3.3.2026

 ￭  Gió biển | Karen Hollingsworth

￭  Thông báo kết quả giải Văn Việt lần thứ Mười Một (năm 2025), (VV, 2/3/2026)

￭  Truyện ngắn Ái Điểu - người không có dấu chân, (DM, 2/3/2026);+ Ái Điểu: Không khóc trước bàn viết, (VV, 3/3/2026). Bài của Ngô Thị Kim Cúc;+ Nhịp điệu của những mất mát không tên trong văn xuôi Ái Điểu, (VV, 3/3/2026). Bài của Bảo Chân← Ái Điểu: Phát biểu nhận Giải Văn – Giải Văn Việt lần thứ Mười Một, (VV, 3/3/2026)

￭  Tino Cao: Người không khoan nhượng với Lịch sử truyền thống, (VV, 3/3/2026). Bài của Trịnh Y Thư;+ Tino Cao: Phát biểu nhận Giải Nghiên cứu - Phê bình – Giải Văn Việt lần thứ Mười Một, (VV, 3/3/2026);+ Tino Cao - Yêu Dostoevsky, ngưỡng mộ Putin?, (VV, 2/3/2026). "Có không ít người Việt, vì yêu văn học Nga, yêu những áng văn tuyệt vọng, những trang tiểu thuyết được viết dưới bóng tối chuyên chế, mà sinh lòng yêu mến nước Nga, rồi yêu mến luôn cả chính thể đã tạo ra bóng tối ấy."

￭  Bí thư Trần Lưu Quang nói về 'giọt nước mắt bên trong có trái tim' ở công viên số 1 Lý Thái Tổ, (TT, 2/3/2026). "Có rất nhiều đứa trẻ không biết ba mẹ mình mất như thế nào."

￭  Người tiêu dùng Việt Nam thắt chặt chi tiêu bất chấp tăng trưởng GDP mạnh mẽ. Vietnamese shoppers tighten their budgets despite strong GDP growth, (Nikkei, 1/3/2026)

￭  Thương mại : Tách Mỹ hay rời Trung Quốc ? Việt Nam tìm cách cân bằng đôi bên, (RFI, 2/3/2026). Bài có nhiều thông tin thương mại Việt-Mỹ-Trung. 

￭  Bán phá giá, gỗ dán và gỗ trang trí Việt Nam ‘hết cửa’ vào Mỹ, (NV, 2/3/2026). "mức thuế chống bán phá giá sản phẩm gỗ dán và gỗ trang trí cho Việt Nam là 193.32%, cộng thêm thuế chống trợ cấp, tổng mức thuế mà sản phẩm này có thể phải chịu khi vào thị trường Mỹ lên tới gần 210%."

￭  Mỹ mở cửa ngành chip cho Việt Nam, trong khi đóng chặt với TQ. Các hãng Mỹ bơm tiền, đào tạo, đưa VN vào kỹ nghệ sản xuất chip, (VB, 2/3/2026)

￭  Dữ liệu mới dự đoán rằng Canada sẽ không có sự tăng trưởng dân số nào vào năm 2026, (X 604 NOW, 2/3/2026)

￭  Người Canada gốc Á có mức thu nhập và trình độ học vấn cao nhất. Người da trắng có xu hướng ở mức trung bình, trong khi người Canada gốc Latinh và người Canada da đen có thứ hạng thấp hơn. Douglas Todd: 'Astonishing' findings on Canadian ethnic groups' earnings and education, (Sun, 3/12/2024)

￭  Bên trong kế hoạch ám sát Ali Khamenei: Gần như tất cả các camera giao thông ở Tehran đã bị Israel hack trong nhiều năm. Họ biết khi nào các thành viên của Đơn vị Bảo vệ Vali Amr thuộc IRGC (vệ sĩ của Khamenei) đến và đi khỏi nơi làm việc trên đường Pasteur. CIA - chứ không phải Mossad - có tình báo mật hỗ trợ cho nỗ lực này. Inside the plan to kill Ali Khamenei, (FT, 2/3/2026)

￭  Tại sao mọi người nhìn nhận bạo lực biểu tình lại khác nhau: Một thí nghiệm khảo sát xuyên quốc gia ở Mỹ, Đài Loan và Hồng Kông "Why people perceive protest violence differently: A cross-national survey experiment in the US, Taiwan, and Hong Kong" by Yuan Hsiao and Lake Lui, (Social Science Research, Volume 135, March 2026, Article 103326). Dựa trên quan điểm rằng nhận thức về bạo lực phụ thuộc vào ngữ cảnh, hai tác giả khảo sát cách nhận thức về bạo lực trong các cuộc biểu tình thay đổi giữa các bối cảnh chính trị khác nhau bằng cách so sánh ba xã hội có lịch sử biểu tình và thể chế riêng biệt: Hoa Kỳ, Đài Loan và Hồng Kông. Sử dụng các thí nghiệm khảo sát được thực hiện tại ở mỗi xã hội, tác giả điều tra cách các chiến thuật biểu tình, sự đồng thuận chính trị và kết quả của xung đột giữa cảnh sát và người biểu tình định hình nhận thức công chúng về bạo lực. Nghiên cứu nhấn mạnh sự khác biệt ngữ cảnh: Ở Mỹ (xã hội dân chủ đa cực, biểu tình thường phân cực), nhận thức bạo lực bị ảnh hưởng mạnh bởi yếu tố chính trị và kết quả xung đột; Đài Loan (dân chủ ổn định hơn) chỉ bị ảnh hưởng một phần; Hồng Kông (bối cảnh đàn áp cao, lịch sử biểu tình 2019 căng thẳng) thì nhận thức gần như cố định, ít bị chi tiết cụ thể thay đổi.

￭  "The most terrible loneliness is not the kind that comes from being alone, but the kind that comes from being misunderstood. It is the loneliness of standing in a crowded room, surrounded by people who do not see you, who do not hear you, who do not know the true essence of who you are. And in that loneliness, you feel as though you are fading, disappearing in the background, until you are nothing more than a ghost, a shadow of your former self." ~ George Orwell, 1984, (FB American Literature, 2/3/2026)

￭  Bức thư chưa được công bố tiết lộ những suy tư cuối cùng của ĐTC Benedict XVI về việc cầu nguyện và tương lai của đức tin. In full: unpublished letter reveals Benedict XVI’s final reflections on prayer and the future of faith, (Catholic Herald, 2/3/2026)

￭  Bên trong cây đàn cello