Thứ 2 Osoyoos, 15.6.2026

 •  Hoa Meconopsis, quả lê và một con chim sáo đen | Alison Dickson

•  Céline Thanh Nhã: Người phụ nữ Việt Nam đầu tiên chinh phục 7 ngọn núi cao nhất thế giới, (TT, 14/6/2026)

•  Tượng Đài Nữ Thần Kim Quy Của Vũ Khắc Khoan, (DM, 15/6/2026)

•  Nguyễn Hồng Anh - Thân thể, ký ức và căn tính trong văn học di dân Việt Nam, (VV, 22/7/2025)

•  Hành Khất Minh Tuệ Xuất Hiện Trên Tạp Chí Phật Giáo Toàn Cầu. “Chánh Pháp Dưới Áp Lực: Vì Sao Họ Không Thể Ngăn Cản Bước Chân Của Ngài. Dharma Under Pressure: Why They Cannot Stop Him Walking By Tayson DeLengocky | (Buddhistdoor Global, June 11, 2026), Hien N Diep, (FB Trần Đăng Khoa, 13/6/2026). "Đây không phải là lần đầu, mà đã là lần thứ 13 một tạp chí Phật giáo có tầm ảnh hưởng quốc tế nhắc đến hành trình của Thầy. Dù đối diện với nhiều áp lực, hiểu lầm và chống đối, Thầy vẫn âm thầm bước đi trên con đường khất thực, lấy giới hạnh làm nền tảng, lấy từ bi làm hành trang và lấy sự buông xả làm sức mạnh. Hành trình của Thầy đã chạm đến trái tim của hàng triệu người, giúp họ quay về nương tựa Tam Bảo, sống thiện lành hơn và tỉnh thức hơn mỗi ngày."

•  Thẩm định viên giấu mặt của Michelin 2026 nói về ẩm thực Việt Nam, (VnExpress, 14/6/2026). "TP HCM được ghi nhận luôn dẫn đầu về đổi mới sáng tạo, sở hữu nhiều nhà hàng đạt sao cùng tinh thần mạnh mẽ trong phong cách nấu ăn hiện đại và sáng tạo. Trong khi đó, Hà Nội mang đến sự cân bằng, nơi văn hóa ẩm thực đường phố truyền thống giao thoa với những trải nghiệm ẩm thực cao cấp giàu chiều sâu lịch sử. Còn Đà Nẵng tỏa sáng như một thành phố dành cho mọi khách hàng, với những món ăn đường phố hấp dẫn và các bữa ăn chất lượng cao, mức giá hợp lý…Tại Hà Nội, TP HCM và Đà Nẵng, các đầu bếp đang hướng về cội nguồn, khai thác những ký ức tuổi thơ, nguyên liệu vùng miền và truyền thống gia đình, rồi tái hiện bằng những kỹ thuật được tôi luyện từ các căn bếp khắp thế giới."

•  Tô Văn Trường - Thoát khỏi giáo điều: Đã đến lúc đối thoại trung thực về con đường phát triển, (VV, 14/6/2026)◄◄◄. 

•  Đặng Đình Mạnh: Phường Xã Hội Chủ Nghĩa - Lời Thú Nhận Về Một Thất Bại Kéo Dài 80 Năm, (VB, 14/6/2026)◄◄◄ →Trong khi đó, Cuba công bố cải cách kinh tế theo mô hình của Trung Quốc và Việt Nam, mở cửa kinh tế, đón kiều bào về kinh doanh, (VB, 12/6/2026)

•  Nguyen Phuong Linh cho rằng ngoài chinh sách ngoại giao cây tre, VN không có nhiều không gian để linh động vì ngày càng bị hạn chế bởi những cân nhắc trong nước. Beyond Bamboo Diplomacy: Vietnam’s Shrinking Room for Manoeuvre by Nguyen Phuong Linh, (Fulcrum, 5/6/2026)

•  Quan điểm của TT Mark Carney: Trong một thế giới nguy hiểm và chia rẽ hơn, Canada đang chọn Châu Âu trong việc sắm quốc phòng, khoáng sản quan trọng, khí hậu, công nghệ và thương mại; và nhấn mạnh việc phải đạt được chủ quyền: đủ chủ quyền để tự bảo vệ mình, đủ cởi mở để xây dựng liên minh, đủ mạnh để định hình trật tự quốc tế mới với các nền dân chủ. Không phải là người đứng ngoài cuộc. Mà là một cường quốc, (European Democrats, 14/6/2026)➝ Áp dụng Luật quốc tế trong thời đại khủng hoảng: Hiện trạng và triển vọng, (VB, 12/6/2026). Bài dài của Đỗ Kim Thêm

•  Mỹ đang tự vắt kiệt sức mạnh của mình, (Nghiên cứu quốc tế, 14/6/2026). Nguồn:  Hal Brands, “U.S. Power Is Wrung Out”, Foreign Policy, 09/06/2026 Biên dịch: Viên Đăng Huy 

•  Nhật ký bên sông

Chủ nhật Osoyoos, 14.6.2026

       •  Căn hộ bên bờ | David Arsenault 

•  Công trình nghiên cứu dịch thuật về Truyện Kiều và thơ chữ Hán Nguyễn Du của BS. Trần Văn Nghĩa bao gồm 4 quyển: 1/ Truyện Kiều tân khảo – tập I: Truyện Kiều trước Thanh Tâm Tài Nhân và sau Nguyễn Du; 2/ Truyện Kiều tân khảo – tập II: Việt dịch: Kim Vân Kiều của Thanh Tâm Tài Nhân và khảo luận; 3/ Truyện Kiều tân khảo – tập III: Hán dịch tác phẩm Nguyễn Du toàn tập; và 4/ Truyện Kiều tân khảo – tập IV: Việt dịch thơ chữ Hán Nguyễn Du toàn tập. Truyện Kiều tân khảo – công trình nghiên cứu, dịch thuật về thơ Nguyễn Du có giá trị của một bác sĩ Việt ở Hoa Kỳ, (VV, 14/6/2026)

•  Nguyễn Thị Tịnh Thy đọc tiểu thuyết về Thuyền nhân lần đầu tiên xuất bản ở Việt Nam: Và rồi tất cả sẽ nguôi ngoai (Diễn đàn Câu lạc bộ Văn đoàn Độc lập Việt Nam, 16/6/2025)◄◄◄ .

•  Nguyễn Hồng Anh: Étienne de la Boétie – Con đường từ Nô lệ đến Tự do & Những tương giao lịch sử, (VV, 5/7/2025)◄◄◄ . NHA đọc "Luận văn về Tình trạng Nô lệ Tự nguyện" của Étienne de la Boétie

•  Hạ Màn, kịch đương đại của Hải Anh, (DĐ, 13/6/2026)

•  Ma xó thu 100 tỉ đồng, (TT, 13/6/2026). Mức thu đủ chứng minh phim kinh dị thu hút và mang lại cảm giác thỏa mãn cho khán giả VN.

•  Câu hay trên mạng phản động: Một đất nước khi trí thức phản biện thì xem là phản động, người dân mở miệng phạt 7,5tr mà đòi có Elon Musk, Steve Jobs..(Phạm Lê, FB Việt Tân, 13/6/2026)

•  Chính thức đóng cửa 8 cơ quan báo chí ở TP HCM, (BBC, 13/6/2026). "Tự do Báo chí của VN bị xếp hạng (174/180 nước) so với năm ngoái, sau cả Lào (154) và Campuchia (151)" Dân làm cừu?

•  Vingroup tăng tốc xây sân vận động 'lớn nhất thế giới' bất chấp nghi ngờ về nhu cầu, (BBC, 13/6/2026)

•  John Ralston Saul bình luận về thỏa thuận hợp tác tình báo Pháp-Canada. John Ralston Saul on France-Canada intelligence pact agreement, (John Ralston Saul's Substack, 13/6/2026)

•  Canada cần thắt chặt quan hệ với châu Âu để chống lại "chính trị quyền lực." Canada needs closer ties with Europe to counter ‘power politics’: Macron, (CTV, 13/6/2026). TT Carney tin rằng: “Cùng nhau hợp tác, Canada, Pháp và châu Âu sẵn sàng trở thành một lực lượng mạnh mẽ vì những điều tốt đẹp trong thế kỷ tới”; Carney cho rằng 'những sợi dây' của một trật tự thế giới mới có thể được kết nối tại hội nghị thượng đỉnh G7. Carney says 'strands' of a new world order could be woven at G7 summit, (NNW, 13/6/2026)←TT Carney phát biểu về quan hệ Canada-châu Âu. PM Carney delivers remarks on Canada-Europe ties – June 13, 2026, (CPAC, 13/6/2026); TT Mark Carney phát biểu tại bữa tiệc tối do TT Ireland chiêu đãi – ngày 13 tháng 6 năm 2026. PM Mark Carney delivers remarks at dinner hosted by Irish Taoiseach – June 13, 2026, (CPAC, 13/6/2026)

•  Tỷ lệ ủng hộ cho chính phủ liên bang lên đến 66% với phân tích của Bruce Anderson. Government approval (66%) and voter mood shows continuing support for Carney, (Bruce Anderson's Substack, 13/6/2026)

•  Elon Musk Trở Thành Tỷ Phú Nghìn Tỷ Đầu Tiên Trên Thế Giới Nhờ Đợt Ipo Của Spacex, (SBTN, 12/6/2026)

•  Châu Á chao đảo khi Mỹ từ bỏ vai trò người bảo vệ trật tự (khi trump dịch chuyển từ trật tự dựa trên luật lệ và quy tắc quốc tế sang cách tiếp cận dựa trên sức mạnh) thì Nhật phải bước lên tăng cường nỗ lực bảo vệ hòa bình trong khu vực. Asia shaken as US abandons role as guardian of rules-based order, (Nikkei, 13/6/2026)

•  Thông điệp đầu tiên của Giáo hoàng Leo XIV nói gì về quyền lực của trí tuệ nhân tạo? (Phân tích Kinh tế, 11/6/2026)

Thứ 7 Osoyoos, 13.6.2026

        •  Người đàn bà khỏa thân và thần Cupid | Cissie Kean

•  Viet Culture in Motion : Cảm nhận Việt từ Paris qua phim tài liệu ngắn, (RFI, 12/6/2026)

•  Trung Ngôn: Muốn có “Steve Jobs Việt Nam”, hãy cho người Việt có được quyền suy nghĩ khác biệt, (TD, 12/6/2026). "Sự sáng tạo không xuất hiện từ sự nghe lời tuyệt đối, mà nó bắt đầu từ quyền được nghi ngờ. Muốn phát minh cái mới, trước hết phải có quyền nói rằng cái cũ chưa chắc đã đúng. Đó là điểm khác biệt rất lớn giữa môi trường học thuật ở Mỹ và môi trường học thuật ở Việt Nam."

•  Thơ Vũ Hoàng Chương - Mười Hai Tháng Sáu (a), (FB trích diễm, 12/6/2026)

•  Nguyễn Hồng Anh - Cùng trên một con thuyền, (VV, 22/6/2025)

 •  Thơ Thiếu Ngọc Sơn - Chạnh Lòng (b), (FB Thiếu Ngọc Sơn, 11/6/2026). Thơ tấn công tác giả cuốn “Chuyện với Thanh” của đám Bò Đỏ. 

•  Vì muốn biết tin về vụ kiện nạn nhân chất độc da cam, mình ráng đọc Nhân Dân, cũng lâu lắm rồi😁. Tòa án Tối cao Pháp mở phiên giám đốc thẩm đối với vụ kiện của bà Trần Tố Nga vào ngày 16/6, (Nhân Dân, 12/6/2026);•  Ở tuổi 84, bà ta đang thách thức Monsanto (và phiên tòa của bà có thể làm nên lịch sử). At 84, she is challenging Monsanto and her trial could make history, (Reporterre | le média de l'écologie, 12/6/2026);+Trần Tố Nga contre Monsato

•  Việt Nam mở chiến dịch truy quét tội phạm lừa đảo qua mạng, (RFI, 11/6/2026)

•  Carney công bố thỏa thuận trao đổi thông tin tình báo mới với Pháp. Carney announces new intelligence exchange agreement with France, (NNW, 12/6/2026)

•  Từ Davos đến G7: Khoảnh khắc chuyển mình thành cường quốc tầm trung của TT. Mark Carney. From Davos to the G7: Mark Carney’s middle-power moment, (Politico, 12/6/2026). "Carney's variable geometry: so different partnerships with different groups of countries for different issues. | Hình học biến đổi của Carney: mối quan hệ đối tác khác nhau với các nhóm quốc gia khác nhau cho các vấn đề khác nhau."

•  Biếm hoạ của Michael de Adder: "trump tìm lối thoát" 

•  Thương em,

~~~

(a) Thơ Vũ Hoàng Chương - Mười Hai Tháng Sáu

Trăng của nhà ai? trăng một phương!

Nơi đây rượu đắng mưa đêm trường.

Ờ! đêm tháng sáu mười hai nhỉ!

Tố của Hoàng ơi! hỡi nhớ thương.

Là thế! là thôi! Là thế đó!

Mười năm thôi thế mộng tan tành!

Mười năm, trăng cũ ai nguyền ước?

Tố của Hoàng ơi! Tố của anh!

Tháng sáu, mười hai, từ đấy nhé

Chung đôi, từ đấy nhé lìa đôi!

Em xa lạ quá, đâu còn phải

Tố của Hoàng xưa, Tố của tôi.

Men khói đêm nay sầu dựng mộ

Bia đề tháng sáu, ghi mười hai,

Tình ta, ta tiếc! cuồng, ta khóc.

Tố của Hoàng nay Tố của ai?

Tay gõ vào bia mười ngón rập,

Mười năm theo máu hận trào rơi.

Học làm Trang Tử thiêu cơ nghiệp,

Khúc Cổ Bồn Ca gõ hát chơi.

Kiều Thu hề Tố em ơi!

Ta đương lửa đốt tơi bời Mái Tây.

Hàm Ca nhịp gõ khói bay

Hồ, xừ, xang, xế, bàn tay điên cuồng.

Kiều Thu hề trọn kiếp thương!

Sầu cao ngùn ngụt mấy đường tơ khô

Xừ, xang, xế, xự, xang, hồ.

Bàn tay nhịp gõ điên rồ khói lên,

Kiều Thu hề Tố hỡi em!

Nghiêng chân rốn bể mà xem lửa bùng.

Xế, hồ, xang... Khói mờ rung.

Nhịp vươn sầu tỏa năm cung ngút ngàn.

(b) Thơ Thiếu Ngọc Sơn - Chạnh Lòng

Lắm người bảo, ví mặt Nam Tiến sĩ

Giống mặt lol, mấy bạn đĩ, chạnh lòng

Lại còn, vặn biết sao không?

Bảo lol mấy đĩ, vốn hồng chẳng thâm.

Mình chẳng rõ, đành lặng câm, không nói

Gỡ hình Nam, dành để gói, cứt mèo

Láng giềng, thấy vậy, làm theo

Cả khu phố, vốn dĩ nghèo, thơm choang!?

Nóc nhà tối, lũ mèo hoang "khúc khích"

Nói hiện giờ, ai cũng thích, lũ ta

Sạch hơn hẳn lão, lợn già

Ơn Nam tiến sĩ, bao la... biển trời!

Hắc miêu tử, bỗng: Đời đời ghi dạ!

Và khắc tâm, lũ mày ạ.., quá may!

Chó nghe, cổ ngóc: Lũ mày

Hình quân "lật sử", còn hay..., hết rồi?.

Thứ 6, 12.6.2026

       •  Sách và hoa | Joseph Keiffer

•  Đài Phát Thanh Đáp Lời Sông Núi kỷ niệm 15 năm thành lập, (NV, 10/5/2026)

•  Trong vòng tay tăng thân - Thầy Pháp Lưu và BBT, (FB Làng mai, 11/6/2026). Toàn bài phỏng vấn Thày Pháp Lưu ở đây←

•  Thơ Du Tử Lê - Tôi Muốn Nhắc: Niềm Vui Là Nấm Mộ / Chỉ Nỗi Buồn Mới Thực Của Ta, Riêng!!! (a), (FB Du Tử Lê, 10/6/2026)

•  Nguyễn Hồng Anh: Đáo bỉ ngạn – Ai đã “đến bờ bên kia”?, (VV, 9/2/2025)

 •  Nhà văn Bảo Ninh: Chủ nghĩa hiện thực trong văn học chiến tranh, đa phần là “chủ nghĩa nệ thực” - Nguyễn Hồng Anh thực hiện, (VV, 31/5/2025)

•  Đọc "Kinh tế tư nhân Việt Nam": Hành trình thay đổi nhận thức và khát vọng dân giàu, nước mạnh, (NĐT, 11/6/2026). Ba mươi ba góc nhìn khác nhau để đề xướng phát triển KT Việt. 

•  Good news for VN. Foxconn của Apple và Nvidia đầu tư vào năng lượng mặt trời và năng lượng gió ở Việt Nam để đạt được 1 GW năng lượng tái tạo. Apple and Nvidia supplier Foxconn invests in Vietnam solar, wind power, (Nikkei, 11/6/2026)

•  Tô Văn Trường Trả Lời Phỏng Vấn Của Hãng Tin Bloomberg Về Dự Án Xây Dựng Trục Đại Lộ Sông Hồng, (FB Đỗ Trọng Khơi, 11/6/2026)

•  Nguyễn Vĩnh Hoàng - Hồng Vệ binh thời hiện đại: Cơn cuồng nộ nhắm cả vào lãnh đạo cấp cao, (TD, 11/6/2026). "...xu hướng “dán nhãn” để triệt tiêu phản biện, khi đám đông nhanh chóng quy chụp tác phẩm bằng các tội danh nghiêm trọng về mặt nhận thức như “lật sử” hay “xuyên tạc”, từ đó khóa chặt mọi không gian thảo luận chuyên môn đa chiều và ép những tiếng nói lý trí phải giữ im lặng để tự vệ."

•  Bộ Chính Trị sắp cho quan tham nộp tiền để miễn tội, (NV, 11/6/2026)

•  Website “Cộng đồng Ven sông Hồng” không thể truy cập từ Việt Nam, (LKTC, 11/6/2026). "Cộng đồng Ven sông Hồng cung cấp thông tin pháp lý, giải thích quyền lợi và hướng dẫn thực thi các quyền dân sự cho người dân thuộc vùng bị ảnh hưởng;" nhưng, dân biết, dân bàn là chết cho đảng?

•  SG cần thêm 10,8 tỷ đô so với dự kiến ​​của chính phủ trung ương, sau khi đã thu được 30 tỷ đô trong năm 2025, vượt quá kỳ vọng; nhưng chỉ giữ lại được 6,3 tỷ. Phần còn lại, phải nộp về về chính phủ trung ương. Vì vậy, khi SG siết chặt chi tiêu ngân sách, người dân phải nộp thêm tiền cho năm 2026 và không được hưởng lợi khi các trường học, bệnh viện hay công tác phòng chống lũ lụt bị thiếu hụt. SG đang trợ cấp cho ngân sách quốc gia một cách bất công và bất cân sứng! Hồ Chí Minh City’s Quadrillion-Đồng Revenue Ambition: Will Residents Pay the Price? (The Vietnamese Magazine, 11/6/2026)

•  Bài viết khá dài, ôn lại diễn biến phong trào chống TQ ở Nam: Nhìn lại phong trào biểu tình chống Trung Quốc sau 15 năm, (LKTC, 11/6/2026

•  TT Carney công bố chiến lược an ninh lương thực mới để tăng cường sản xuất lương thực trong nước và cải thiện khả năng tiếp cận thực phẩm giá cả phải chăng. Carney to unveil new food security strategy, (CBC, 11/6/2026);•  +Carney công bố chiến lược an ninh lương thực quốc gia nhằm mở rộng sự lựa chọn và giảm giá cả. Carney announces national food security strategy meant to expand choice, lower prices, (NNW, 11/6/2026)

•  Bưu điện Canada thông báo thêm 485.000 địa chỉ sẽ mất dịch vụ giao thư tận nhà và đang nhắm tới 4 triệu địa chỉ khác hiện nữa để cân bằng ngân sách vì ít người gửi thư hơn trước. Canada Post announces 485,000 more addresses to lose home delivery, (CBC, 11/6/2026)

~~~

(a) Thơ Du Tử Lê - Tôi Muốn Nhắc: Niềm Vui Là Nấm Mộ / Chỉ Nỗi Buồn Mới

Thực Của Ta, Riêng!!!, 

này bé dại ở cùng tôi mãi nhé!

vì niềm vui tuyệt tự. Chẳng sinh sôi.

vì ánh sáng ném tôi vào mất tích.

nhưng, nhờ em, tôi trở lại con người.

này bé dại, ở cùng tôi mãi nhé!

như nụ cười men ấm mắt nâu, sâu.

như con gió thổi hồn tôi mất, hút

nhưng, nhờ em, tôi lại thấy tôi về.

như thế đó, trong tôi từng hạt lệ:

- nhận từ em, thuở trái đất sơ khai.

(tựa đâu đó, trong tôi từng hạt máu:

- nhận từ cha, và, mẹ thuở tôi-thai.)

sông cổ tích trôi giữa trời bạch lạp.

rừng nguyên sinh: muông thú hát như... người!

cây sinh nở những đứa con như... núi!

tháp phần em, một nửa đã thành tôi.

tự thắt cổ: mặt trời tôi tháng Một,

để hồi sinh từ thơ ấu em (tôi.)

lọn chân, thiết chảy theo chiều tóc mẹ

tôi bước ra từ ân sủng đất, trời.

tôi muốn nhắc: niềm vui là nấm mộ /

chỉ nỗi buồn mới thực của ta, riêng!!!

nên, bé dại: vai tôi chờ tóc mạ;

phút quay lui của quá đỗi băng băng.

(đường thẳng thớm, vậy mà, hầm, hố đấy!

trái ngang tầm, chưa hẳn sẽ trong tay.

thêm mưa, nắng vốn hàm hồ bất trắc

và, tương lai chảnh lắm nhé! Thơ ngây.)

này bé dại! Lại đây...! Ngồi xuống...! Ngắm:

- những bông đời tôi hái giữa trăm năm.

tôi không bán. Chỉ mời em tự nhặt:

- một bông tôi từ giỏ-cũ-tâm-hồn.