Saturday, October 31, 2026

Thứ 7, 31.10.2026

•  Bài của Ngô Thế Vinh phân tích​ công phu và sâu sắc về sự hình thành tầng lớp đặc quyền chính trị và kinh tế tại Việt Nam dưới góc nhìn lý thuyết Giai cấp mới của Milovan Djilas​, (tác giả cuốn Giai cấp mới đã được Phạm Nguyên Trường ​dịch năm 2005). Ngô Thế Vinh: Giai Cấp Mới và Tư Bản Đỏ – từ Milovan Djilas (1957) đến Việt Nam (2026), (VV, 31/10/2026)

•  Đảng viên tham gia làm kinh tế liệu có tạo ra sự “méo mó” cho thị trường? (RFA, 30/10/2026)

•  Đề Nghị Quốc Hội Không Bấm Nút Thông Qua Đề Xuất Hiến Tạng Ở Trẻ Dưới 18 Tuổi, (VT, 30/10/2026)

•  Lần đầu tiên Việt Nam có đại diện vào ban giám khảo Giải thưởng Hans Christian Andersen, (TT, 30/10/2026). "Lê Thu Phương Quỳnh là một chuyên gia trong lĩnh vực văn học thiếu nhi tại Việt Nam với hơn 15 năm kinh nghiệm trong ngành xuất bản, biên tập, dịch thuật và phát triển năng lực đọc viết."

•  Từ hoa sữa Hà Nội nghĩ về cách Seoul và Melbourne quy hoạch cây xanh, (TS, 27/10/2026)

•  Các công ty đang chịu áp lực ngày càng lớn trong việc chứng minh rằng hàng hóa sản xuất tại các địa điểm mới của họ thực sự được làm ra tại VN. 'Made in Vietnam' khó chứng minh hơn vẻ bề ngoài. ‘Made in Vietnam’ Is Harder To Prove Than It Looks, (Diplomat, 29/10/2026)

•  Tân Đại sứ Pháp Didier Le Bret: 'Cha tôi sinh ra ở Việt Nam, bà nội tôi là người Huế', (TT, 30/10/2026)

•  Cách moi tiền của công an VN: Đăng clip 2 người cầm kiếm ở Thanh Hóa nhưng ghi 'tại Huế', bị phạt 12,5 triệu đồng, (TT, 30/10/2026). Chỉ có ở Nam! "Phạt cho vô sản." WTF!!! 

•  Tuyên bố chung: Canada và Liên minh châu Âu cùng nhau xây dựng Liên minh vì tương lai. Joint Statement: Canada and the European Union building together an Alliance for the Future, (Prime Minister of Canada, Oct. 30, 2026);+EU Và Canada Công Bố Liên Minh Mang Tính Lịch Sử. EU and Canada Announce Historic Alliance, (The European Horizon, 30/10/2026);+Canada trở thành ‘thành viên liên kết’ đầu tiên của EU. Canada to become EU’s first ‘associate member’, (Cult, 30/10/2026);+Thỏa thuận mới giữa Canada và Liên minh châu Âu có thể ảnh hưởng đến bạn như thế nào? How Canada's new pact with the European Union might affect you, (CTV, 30/10/2026)Dưới đây là những ảnh hưởng chính đến từng nhóm đối tượng cụ thể được đề cập trong bài báo: 1/ Giới trẻ và Học sinh - Sinh viên:  a/ mở rộng cơ hội ra nước ngoài: hai bên cam kết nâng cấp chương trình "đối tác di chuyển của giới trẻ" (youth mobility partnership), gia tăng cơ hội học tập, trao đổi và làm việc kỳ nghỉ (working-holiday) ở châu Âu; và tham gia chương trình Erasmus+: EU muốn Canada tham gia đầy đủ vào Erasmus+, chương trình trao đổi sinh viên và đào tạo uy tín của các thành viên EU; 2/ Chuyên gia và Nhà nghiên cứu Công nghệ: a/ tiếp cận siêu máy tính châu Âu: các nhà nghiên cứu Canada sẽ được cấp quyền truy cập vào các hệ thống siêu máy tính của EU, giúp rút ngắn thời gian xử lý dữ liệu lớn từ 6 tháng xuống còn vỏn vẹn 1 ngày; b/ tài trợ nghiên cứu (Horizon Europe): Canada đặt mục tiêu trở thành thành viên chính thức của chương trình hợp tác nghiên cứu Horizon Europe vào năm 2028 nhằm mở ra các nguồn tài trợ mới cho các dự án đổi mới sáng tạo chung; c/ thương mại kỹ thuật số và thanh toán: hai bên ký hiệp định thương mại kỹ thuật số mới giúp việc chuyển dữ liệu ngân hàng, sử dụng chữ ký điện tử xuyên biên giới thuận tiện hơn. Canada cũng đang nỗ lực gia nhập hệ thống thanh toán tức thời (instant payment systems) của EU để đơn giản hóa việc chuyển tiền; 3/ Doanh nghiệp và Khai khoáng: a/ đầu tư vào khoáng sản trọng yếu: Ngân hàng Đầu tư Châu Âu (EIB) đạt thỏa thuận tài trợ trực tiếp cho các dự án khai thác nguyên liệu thô và khoáng sản chiến lược tại Canada; b/ cạnh tranh lành mạnh: hai bên cập nhật thỏa thuận nhằm thắt chặt quản lý, chống lại các hành vi độc quyền của các doanh nghiệp hoạt động xuyên Đại Tây Dương; 4/ Quốc phòng và an ninh công cộng: a/ công nghiệp quốc phòng: Canada tham gia sâu hơn vào chương trình mua sắm quốc phòng SAFE của EU. Điển hình là hợp đồng trị giá 43 triệu USD vừa được công bố để cung cấp mũ bảo hiểm cho binh sĩ Latvia; b/ viện trợ quốc tế: Canada đã cam kết đóng góp ban đầu 500 triệu euro (khoảng 775 triệu đô la Canada) vào chương trình cho vay của EU dành cho Ukraine; c/ hợp tác biên giới và thông tin: biên giới hai bên sẽ tăng cường trao đổi dữ liệu để ngăn chặn nạn buôn người và gian lận danh tính. Ngoài ra, các nhóm chuyên trách chung sẽ phối hợp để chủ động đối phó với thông tin sai lệch và thao túng thông tin từ nước ngoài;+Thêm: TT Mark Carney muốn Canada trở thành thành viên liên kết của EU vào tháng 6 năm 2027 với các thỏa thuận cụ thể mà Canada và EU đưa ra về ý nghĩa thực tế của việc này: Canada tham gia Erasmus+, chương trình trao đổi dành cho sinh viên và thanh niên; hai bên ký kết một thỏa thuận thương mại kỹ thuật số để giúp việc thanh toán giữa Canada và các quốc gia EU trở nên dễ dàng hơn;+hai bên đang xem xét mở cửa các lĩnh vực ngân hàng, bảo hiểm và công nghệ tài chính (fintech); Canada đang đàm phán để tham gia Galileo, một hệ thống vệ tinh định vị toàn cầu;xây dựng các tuyến cáp dữ liệu mới xuyên Đại Tây Dương và Bắc Cực (Mackenzie Gray, 30/10/2026);+Politico phỏng vấn TT Carney <- Mark Carney warns of the risks of relying on Elon Musk’s satellites, (Politico, Oct. 30, 2026);+Biếm họa hôm nay: cờ liên minh Âu châu mới

•  Jennifer Whiteside trở thành lãnh đạo lâm thời của đảng BC NDP và lãnh đạo đối lập. Rob Shaw: How Jennifer Whiteside emerged as BC NDP's interim leader, (Business in Vancouver, 30/10/2026)

•  Từ Brazil, Serbia đến châu Âu: Bầu cử, yếu tố Mỹ và thế giằng co tả – hữu, (Nghiên cứu quốc tế, 30/10/2026). Nguồn: Tín Cường, Đường Tương Long, 两岸圆桌派|从巴西到塞尔维亚:两场选举,多种焦虑,一个美国因素, Guancha, 28/10/2026. Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan, → Làn sóng phản kháng phe cánh hữu trên toàn cầu. A Global Anti-Right Backlash by Ishaan Tharoor, (New Yorker, October 28, 2026). Bibi mất ghế? Thượng hạ viện đổi tay?

•  Xác thối rữa của sự mục nát ở nước Mỹ. Có ai chửi hay hay độc địa hơn người Anh? Anh vào cuộc. (Họ quả thực rất giỏi dùng từ). The UK steps in. (They sure have way with words) by Oliver Kornetzke, (LinkedIn, August 18, 2025). "Hãy nhìn xem. Cái xác thối rữa của sự mục nát kiểu Mỹ, khoác lên mình một bộ vest chẳng hề vừa vặn: sự đê tiện của một kẻ lừa đảo, sự hèn nhát của kẻ trốn nghĩa vụ quân sự, thói tham lam của một kẻ ký sinh, tư tưởng phân biệt chủng tộc của một thành viên hội kín phân biệt chủng tộc (KKK), sự phân biệt giới tính của một gã biến thái nơi xó xỉnh, sự ngu dốt của một kẻ say xỉn trong quán rượu, và lòng tham của một kẻ đầu cơ tài chính tàn độc – tất cả được sơn màu cam rồi đem diễu hành như một con lợn béo được giải thưởng ở một hội chợ địa phương. Chẳng phải một vị tổng thống. Thậm chí chẳng phải một con người. Chỉ là sự chưng cất bệnh hoạn của tất cả những gì mà đất nước này luôn thề thốt rằng mình không phải, nhưng thực chất vẫn luôn là như vậy: sự ngạo mạn khoác áo “ngoại lệ”, sự ngu ngốc được ngụy trang thành lẽ thường, sự tàn độc được rao bán như sự cứng rắn, lòng tham được tôn vinh thành tham vọng, và tham nhũng được sùng bái như một chân lý thiêng liêng. Đó chính là hiện thân bằng xương bằng thịt cho phần bóng tối của nước Mỹ – một hình tượng bí ngô thối rữa, minh chứng rằng khi một quốc gia quỳ gối trước tiền bạc, quyền lực và lòng ác ý, nó không chỉ đánh mất linh hồn mình – mà còn nôn ra thứ quái thai phình chướng này rồi gọi đó là một nhà lãnh đạo." (Google Translate)

•  Tranh luận việc AI 'đi tắt' hưởng lợi từ công sức của các nhà toán học, (TS, 30/10/2026)

•  Ngày Cầu Hồn - Khúc Thinh Nộ Mozart, (FB Âm nhạc cổ điển, 27/10/2026)


Friday, October 30, 2026

Thứ 6, 30.10.2026

•  Bộ Phong Thánh tại Vatican chính thức biểu quyết đồng thuận chấp nhận án tuyên thánh của Đức Hồng y Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Thuận, (FB Niềm tin Thiên Chúa, 28/10/2026)

•  Nỗi ám ảnh ngày về của thi sĩ Hoàng Hưng [Vài suy nghĩ nhân đọc bài thơ Người về của Đỗ Trường], (VV, 30/10/2026)

Người về từ cõi ấy

Vợ khóc một đêm con lạ một ngày

Người về từ cõi ấy

Bước vào cửa người quen tái mặt

Người về từ cõi ấy

Giữa phố đông nhồn nhột sau gáy

Một năm sau còn nghẹn giữa cuộc vui

Hai năm còn mộng toát mồ hôi

Ba năm còn nhớ một con thạch thùng

Mười năm còn quen ngồi một mình trong tối

Một hôm có kẻ nhìn trân trối

Một đêm có tiếng hỏi bâng quơ

Giật mình

một cái vỗ vai. 

•  Tôi Không Nhận Số Tiền Này! Y Nguyên (thực hiện), (FB Nguyen Hong Anh, 20/10/2026). Chuyện cũ của nhà thơ Ý Nhi từ chối 25 triệu đồng của Hội Nhà Văn để in tác phẩm vì tiền thuế do dân nghèo đóng góp, không nên lấy cho việc in ấn chuyện hư cấu của riêng mình. 

•  Thang máy Sài Gòn hay là những cái cớ để sáng tạo​, ​(Tạp chí Đẹp, 31/10/2013). Bài điểm sách hay của Sơn Phước​. 

•  Diễm Thuyên - Đàn bà có hẹn mùa thu, (Du Tử Lê, 20/10/2026)

•  Việt Nam đặt mức sở hữu nhà nước ở mức tối thiểu 65% trong các ngân hàng lớn, nhằm duy trì quyền kiểm soát các tập đoàn chiến lược. Vietnam sets 65% state ownership floor for major banks, to retain control of strategic groups , (Reuters, 29/10/2026)

•  Khi Văn Hóa Trở Thành Sinh Kế: Câu Chuyện Du Lịch Địa Phương Ở Việt Nam, (FB Trung Tâm Nghiên Cứu Việt Nam, 29/10/2026). Bài viết giới thiệu và dẫn lại nội dung nghiên cứu “Rural Heritage, Museum Development and the Commodification of Folk Life in Vietnam” (tạm dịch: “Di sản nông thôn, phát triển bảo tàng và thương mại hóa đời sống văn hóa dân gian ở Việt Nam”) của GS Graeme Were, công bố trên tạp chí chuyên ngành nghiên cứu Đông Nam Á Sojourn: Journal of Social Issues in Southeast Asia (2025). "Chiếc thuyền thúng, một phương tiện đánh bắt cá quen thuộc, nay được dùng để đưa du khách khám phá rừng dừa nước. Những công việc đồng áng thường ngày nay được tái hiện sinh động để du khách trải nghiệm đời sống nông thôn. Khi đời sống sinh hoạt trở thành trải nghiệm du lịch, văn hóa địa phương sẽ thay đổi ra sao và những thay đổi ấy mang lại điều gì cho người dân? Đây là vấn đề được GS. Graeme Were thảo luận trong nghiên cứu qua hai trường hợp tại Hội An và Huế, cho thấy rằng văn hóa truyền thống có thể giúp người dân địa phương thích nghi với toàn cầu hóa và tìm được những cơ hội mưu sinh mới."

•  CIVICUS Xếp Việt Nam Vào Nhóm “Đóng Cửa” Không Gian Dân Sự, (FB Việt Tân, 29/10/2026). Việt Nam chỉ đạt 13/100 điểm và bị xếp vào nhóm “Closed”, tức là không gian dân sự đóng cửa. Dữ liệu cho thấy từ năm 2018- 2024, Việt Nam liên tục nằm trong nhóm thấp nhất của thang đánh giá. ←Bấm “Like” Cũng Bị Mời Làm Việc? Ranh Giới Nào Giữa Chống Tin Giả Và Quyền Tự Do Trên Mạng?, (VT, 29/10/2026). "Ngày 2/7/2026, Tuổi Trẻ đưa tin Công an tỉnh Quảng Ngãi làm việc với 63 trường hợp liên quan đến nội dung trên các trang của Lê Trung Khoa; 61 trường hợp bị răn đe, giáo dục và hai trường hợp bị xử phạt hành chính với tổng số tiền 12,5 triệu đồng. Trước đó, Dân trí ngày 24/6 đưa tin Công an Đà Nẵng mời làm việc 79 người; VOV ngày 28/6 đưa tin Công an Hà Tĩnh mời làm việc 135 người. Những con số này cho thấy hoạt động rà soát đang diễn ra trên diện rộng."

•  Xuất nhập khẩu Việt Nam đạt kỷ lục, vượt mốc 1.000 tỉ USD, (TT, 29/10/2026). Kể từ khi gia nhập WTO, kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam liên tục lập những cột mốc mới, từ 100 tỉ USD năm 2007 lên 1.000 tỉ USD vào ngày 29-10-2026. Cụ thể tính đến ngày 29-10, kim ngạch xuất khẩu đạt 493,64 tỉ USD, tăng 105,56 tỉ USD, tương đương 27,2% so với cùng kỳ năm trước. Ở chiều ngược lại, nhập khẩu đạt 507,66 tỉ USD, tăng 138,72 tỉ USD, tương đương 37,6%. Điểm đáng chú ý là Việt Nam vẫn nhập siêu khoảng 14,02 tỉ USD trong giai đoạn này (và phụ thuộc vào TQ) và b/ doanh nghiệp FDI đóng góp gần 778 tỉ USD trong mốc 1.000 tỉ và doanh nghiệp trong nước đạt chỉ đạt khoảng 223 tỉ USD.

•  Theo IMF, Việt Nam sẽ vượt Indonesia về GDP bình quân đầu người vào năm 2026. Vietnam to overtake Indonesia in per capita GDP in 2026: IMF, (Nikkei, 29/10/2026)

•  Thomas Piketty và Michael Sandel lý giải vì sao người nghèo thường bị coi là kém cỏi, (Tia Sáng, 29/10/2026)

•  Chính khách, chuyên gia quốc tế trải nghiệm nhịp sống TP.HCM qua tour đi bộ, (TT, 29/10/2026). Ý hay! Ngoại giao tham quan SG@!

•  Cô gái trẻ bền bỉ nhặt rác, kết nối cộng đồng giữ màu xanh cho Côn Đảo, (TT, 29/10/2026). Em có ý thức bảo vệ môi trường đáng khen và gương sáng này nên được lan toả. Theo dõi Nhóm Xanh lâu và thấy làm được việc và thu hút giới trẻ tham gia các chương trình công ích.

•  Lý do bất ngờ khiến phụ nữ trung niên ít quan hệ tình dục hơn, (TT, 29/10/2026)

•  Chiến lược an ninh quốc gia mới được TT Mark Carney công bố vào ngày 29/10/2026: Kế hoạch cho một Canada vững mạnh hơn. "The Plan for a Stronger Canada", Canada's newly released national security strategy launched by Prime Minister Mark Carney on October 29, 2026.

•  Ottawa công bố lộ trình viễn thông nhằm tăng cường cạnh tranh và lựa chọn cho người tiêu dùng. Ottawa launches telecom road map to improve competition, consumer choice, (Business in Vancouver, 29/10/2026)

•  Ngân sách cho tài khoá mới của TT Carney sẽ tập trung vào thuế, đánh dấu sự chuyển hướng so với thời Trudeau. Carney budget to focus on taxes, shift from Trudeau era, (NP, 29/10/2026)

•  TT Carney cho biết Canada muốn trở thành 'thành viên liên kết' của Liên minh châu Âu. Carney says Canada wants to be 'associate member' of the European Union, (NNW, 29/10/2026);+Carney và Von der Leyen đều muốn Canada trở thành 'thành viên liên kết' của Liên minh châu Âu. Carney, von der Leyen both want Canada as 'associate member' of the European Union, (Business in Vancouver, 29/10/2026)

•  Đảng NDP tại British Columbia bổ nhiệm Jennifer Whiteside làm lãnh đạo lâm thời thay thế David Eby sau khi ông từ chức. B.C. NDP name Jennifer Whiteside as interim leader to replace David Eby after resignation, (Province, 29/10/2026). Bowinn Ma, Adrian Dix and Mike Farnworth thoát nạn! 

•  Biếm hoạ hôm nay: Đảng Cộng hoà trong thời đại của trụmp

•  Bài viết của Guo Shen cảnh báo về sự sụp đổ của thị trường lớn nhất ở TQ trong một thập kỷ, vượt qua cả năm 2008 và tác động của COVID-19, đe dọa tham vọng về công nghệ trí tuệ nhân tạo của TQ, qua những dẫn chứng về việc các ngân hàng trung ương bơm thanh khoản khẩn cấp cho các tổ chức phi ngân hàng, việc các cơ sở quốc gia mua cổ phiếu nhưng không thể ngăn chặn đà giảm, và tổng thiệt hại lên tới 23,5 nghìn tỷ nhân dân tệ kể từ đỉnh điểm năm 2026, bao gồm 700 tỷ nhân dân tệ tính đến hôm nay. (Guo Shen 郭深, Oct. 29,2026). Giấc mơ AI Tàu lung lay!

•  Kết quả kiểm phiếu bầu cử năm 2026 đã hoàn tất: Khối của Bibi Benjamin Netanyahu giành được 53 ghế trong Quốc hội Knesset gồm 120 thành viên, trong khi các đảng đối lập nắm giữ 67 ghế. 2026 Election vote count complete: Prime Minister Benjamin Netanyahu's bloc holds 53 seats in the 120-member Knesset, while opposition parties have 67, (Haaretz, Oct. 29, 2026). Hy vọng phe đối lập [phe Eisenkot + các đảng phái Ả Rập] đoàn kết lại (với 67 ghế) để lập chính quyền và ngăn chặn Bibi nắm chức thủ tướng lại. Dân Israel vẫn còn mê cuồng Bibi Benjamin Netanyahu với 27% tổng phiếu bầu trong khi Yashar chỉ được 21%. Chúc mừng Bibi được tống về hưu và mong ngày thấ Bibi xuất hiện ở The Hague!;+Netanyahu tuyên bố cuộc bầu cử tại Israel bị các đảng do người Ả Rập dẫn đầu "đánh cắp" trong bối cảnh ông mất thế đa số. Netanyahu claims Israeli election 'stolen' by Arab-led parties as he loses majority, (CTV, 29/10/2026)


Thursday, October 29, 2026

Thứ 5, 29.10.2026

        •  Ngủ trưa | Cardiff Market 

•  Phim “Sleeping On Water” Phản Ánh Nỗi Lo Về Tương Lai Việt Nam, (SBTN, 28/10/2026). Phim của đạo diễn Như Thân khai thác những mâu thuẫn gia đình, bản sắc người di dân và nỗi lo về biến đổi khí hậu tại Việt Nam. 

•  Philippines Đột Kích Cơ Sở Lừa Đảo Ở Subic, Phát Hiện 200 Người Việt, (SBTN, 28/10/2026). Hum? Người Việt qua Phi làm nghề lừa đảo bằng tiếng Anh sao? Quá giỏi?

•  Nguy cơ vỡ nợ vì Ngân hàng Nhà nước biệt đãi Sun, Vin, Masterise và THACO, (RFA, 28/10/2026). Áp lực đến tham vọng phát triển kinh tế 2 chữ số và doanh nghiệp SME bị bỏ rơi. 

•  Đại biểu Phạm Khánh Phong Lan: 'Đừng vì xử phạt mà bần cùng hóa người dân', (BBC, 28/10/2026). Chế độ của siêu bộ đang 'bần cùng hoá' người dân;+Phạt đến mức người dân bỏ luôn xe? (VT, 28/10/2026)

•  Bỏ thi ngoại ngữ vào lớp 10: cắt giảm chi phí cho Bộ nhưng khoét sâu bất bình đẳng, (RFA, 28/10/2026). Kỷ nguyên vươn mình của TL: "Theo báo cáo của Chính phủ năm 2025, chi tiêu ngân sách Nhà nước cho Bộ Giáo dục và Đào tạo chỉ đạt 9.394 tỷ đồng, xếp sau Bộ Quốc phòng (317.172 tỷ), Bộ Công an (207.086 tỷ) và Bộ Xây dựng (137.750 tỷ). Đáng chú ý, ngân sách cho giáo dục chỉ tăng 20,78% so với năm 2024. Trong khi đó, ngân sách dành cho lực lượng công an tăng 83,19% và quân đội tăng 53,14%." Good jobs!

•  Chủ tịch Cây xanh Công Minh gây thiệt hại 791 tỉ, hưởng lợi 265 tỉ rồi cùng gia đình trốn ra nước ngoài, (TT, 28/10/2026). Bắt được ông này khi khai ra, sẽ lòi thêm một đống người vì được ăn 'chi phí ngoại giao' trong 1.218 dự án ở 38 tỉnh, thành phố nhỉ? Khiếp! Ăn nát! ;+Kêu gọi đầu thú không được, chủ tịch công ty Cây Xanh Công Minh bị truy tố khiếm diện, (NV, 28/10/2026). "Trần Cẩm Tú, thường trực Ban Bí Thư CSVN, được cho là giới chức “bảo kê” cho bị can Nguyễn Công Minh trong nhiều năm qua để “tạo điều kiện” cho ông này hình thành một “hệ sinh thái rất quy mô.”"

•  Thêm bài báo trên Vancouver Sun nói về chuyện ca sĩ Bruno Mars quay lại nhà hàng Anh and Chi ăn nhiều lần khiến chị em chủ tiệm ngạc nhiên và vui mừng. Repeat visits by Bruno Mars leave Vancouver restaurant owners surprised and delighted, (Sun, 28/10/2026)

•  TT Mark Carney được ca ngợi ở nước ngoài nhưng ở trong nước, TT lại phá bỏ những quyền lợi được giành được một cách khó nhọc. Mark Carney is celebrated abroad – while he guts hard-won protections at home by Shiri Pasternak, (Guardian, 28/10/2026)

•  Ngân hàng Trung ương Canada tăng lãi suất đầu tiên sau 3 năm, nâng lãi suất chủ chốt lên 2,5%. CP NewsAlert: Bank of Canada delivers 1st hike in 3 years, raises key rate to 2.5%, (Business in Vancouver, 28/10/2026). Lạm phát tăng lên 3,1% trong tháng 9 do giá xăng tăng cao.

•  14 công ty công nghệ tại B.C. lọt vào bảng xếp hạng Fast 50 năm 2026 của Deloitte. 14 B.C. tech companies make Deloitte’s 2026 Fast 50 ranking, (Business in Vancouver, 28/10/2026)

•  Biếm hoạ hôm nay. trump hỏi TT Carney, "Ngài đã sẵn sàng năn nỉ tôi về thỏa thuận thương mại chưa?" 😀.

•  Doanh số bán nhà tại B.C. sụt giảm trong khi số lượng khởi công xây dựng nhà ở tăng lên vào tháng 9. Bryan Yu: B.C. home sales slide as housing starts rise in September, (Business in Vancouver, 28/10/2026)

•  Ai đang tài trợ cho cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ trong năm 2026 ở Mỹ? Tracking the money: The biggest donors in the 2026 US midterm elections, (Al Jazeera, October 26, 2026).  Thông tin đồ họa này của Al Jazeera (26/10/2026), dựa trên dữ liệu từ Ủy ban Bầu cử Liên bang, liệt kê 50 nhà tài trợ và tổ chức hàng đầu đóng góp cho cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ trong năm 2026 tại Mỹ, với tổng số tiền lên tới 2,77 tỷ USD. Phân tích chi tiết về các nguồn tài trợ: a/ Các nhà tài trợ hàng đầu thuộc phe Cộng hòa: 1,67 tỷ USD (chiếm khoảng 60% tổng số tiền). Một số cá nhân/tổ chức đóng góp đáng chú ý bao gồm: Elon Musk (446 triệu USD), Elizabeth và Richard Uihlein (150 triệu USD), One Nation (133 triệu USD), Jeff và Janine Yass (110 triệu USD), Miriam Adelson (67,6 triệu USD), cùng những tên tuổi khác; b/ Các nhà tài trợ hàng đầu thuộc phe Dân chủ: 832 triệu USD (chiếm khoảng 30% tổng số tiền). Một số cá nhân/tổ chức đóng góp đáng chú ý bao gồm: George Soros (102 triệu USD), Majority Forward (102 triệu USD), House Majority Forward (93,7 triệu USD), Ben Horowitz và Marc Andreessen (92,2 triệu USD), Mike Bloomberg (84,2 triệu USD), cùng những tên tuổi khác; c/ Các nhà tài trợ hàng đầu vì lợi ích đặc biệt hoặc không thiên vị đảng phái cụ thể: 264 triệu USD (chiếm khoảng 10% tổng số tiền, bao gồm các nhóm tập trung vào lĩnh vực tiền điện tử và cá cược thể thao như Coinbase [57,8 triệu USD] và Ripple [49,6 triệu USD]). Bầu cử Mỹ được mua và dân chủ Mỹ mất uy tín!

•  Thung lũng xương người? The Valley of Bones (The Lamp, Oct. 28, 2026). Chuyện của tu sĩ Công giáo đến giúp việc ở họ đạo rồi tình nguyện tìm kiếm những người di cư (còn sống hay đã chết) trốn qua biên giới Mỹ.

•  Vai trò “nhà nước bảo mẫu” của chính phủ trong tình trạng suy giảm nhân khẩu học. Các nhà hoạch định chính sách mong muốn gia tăng dân số, nhưng những chính sách can thiệp sâu rộng của họ lại tước đi quyền tự quyết của những người có khả năng làm cha mẹ, đồng thời triệt tiêu mong muốn sinh con của họ. Lawrence Solomon: Government's nanny-state role in demographic decline, (FT, 18/10/2026)

•  Giovanna Maria Dora Dore cho rằng chính quyền của TT Ý, Giorgia Meloni, còn sống sót đến giờ này vì không làm gì cả và từ bỏ hầu hết mọi điều bà đã hứa trong cuộc bầu cử vừa qua để thoát cảnh mất uy tín trên chính trường vì chia rẽ sâu đậm và bất tài của phe đối lập. How to Think about Giorgia Meloni, (Persuasion, Oct. 28/2026). Chính mình cũng ngạc nhiên về vị nữ thủ tướng Meloni.

•  Làn sóng phản kháng phe cánh hữu trên toàn cầu. A Global Anti-Right Backlash by Ishaan Tharoor, (New Yorker, October 28, 2026). Bibi mất ghế? Thượng hạ viện đổi tay?


Wednesday, October 28, 2026

Thứ 4, 28.10.2026

       •  Chim biển | Max Ernst

•  Thơ Bùi Vĩnh Phúc - Rồi Một Buổi Nào Thì Tôi Cũng Sẽ Bay Đi, (Học Xá, 26/4/2026)

•  Erich Fromm Nhìn Từ Triết Học (2) - I. Cuộc Lật Đổ Nhận Thức Luận Và Bước Chuyển Hữu Thể Học Từ “Xung Năng” Sang “Sự Phân Liệt Hiện Sinh”, (FB Bùi Văn Sơn Nam, 27/10/2026)

•  Cao Xuân Hạo dịch cuốn :Đèn không hắt bóng" của Watanabe Dzunichi. Có Những Cuốn Sách, Tên Người Dịch Đã Là Một Lời Mời Đọc, (FB Bình Bán Books, 23/10/2026)

•  Bảy Đặc Trưng Của Con Người Xã Hội Chủ Nghĩa Và Cái Giá Nhân Dân Phải Trả, (VT, 27/10/2026)

•  Chuyên gia quốc tế kỳ vọng lớn vào cú bắt tay giữa TP.HCM và WEF, (TT, 26/10/2026)

•  Reuters nói Viettel khó kịp mục tiêu xây nhà máy chip bán dẫn, Viettel nói gì?, (BBC, 25/10/2026) ←Vietnam's first chip plant unlikely to meet 2027 target, sources say no deal yet with ASML, (Reuter, 26/10/2026)

•  Triều Tiên cam kết tăng cường quan hệ với Việt Nam trong thư hồi đáp lãnh đạo VN. N. Korea's Kim vows to deepen ties with Vietnam in reply to its leader Lam, (Korea Times, 27/10/2026). No, thanks. 

•  Thân nhân liệt sĩ bị bắt vì tố chính quyền “cướp” đất đem cho tài xế Chủ tịch tỉnh, (RFA, 27/10/2026). Không được đụng đến quan tham ở nước độc đảng cai trị.

•  Đảng Tự do đệ trình dự luật hạn chế quyền tiếp cận MAID (hỗ trợ y tế trong việc chấm dứt sự sống) đối với các trường hợp mắc bệnh tâm thần. Liberals table bill restricting access to MAID for mental illness, (NNW, 27/10/2026)

•  Thủ tướng Carney cho biết đã đến lúc vượt ra ngoài khuôn khổ của Đạo luật Bản địa (Indian Act). PM Carney says it’s time to move beyond Indian Act, (CTV, 26/10/2026)

•  Các quan chức cao cấp cho biết mối quan hệ mới giữa Canada và EU sẽ “gần với tư cách thành viên” hơn bao giờ hết. Canada's new relationship with EU will be 'closer to membership' than ever, senior officials say, (CBC, 26/10/2026) 

•  Ca nhạc sĩ nổi tiếng người Mỹ, Bruno Mars, mới đây qua trình diễn ở Vancouver trong "The Romantic Tour" với 5 đêm concert kỷ lục tại sân vận động BC Place (14, 16, 17, 20 và 21/10/2026). Trong thời gian lưu trú, ông đã ghé đến nhà hàng Việt 'Anh and Chi' (3388 Main Street, Vancouver) 5 lần (4 lần ăn tại chỗ + 1 lần order mang đi) vì ông mê Phở Hoàng (26),Bún Bò Huế (26), Cánh Gà (22),Chả Giò(17), v.v. Bruno Mars visited Vancouver’s Anh and Chi restaurant 5 times. Here’s what he ordered, (DH, 26/10/2026)

•  Nghe lời trump, Cleveland-Cliffs định quịt Canada nhưng bị tuýt còi nên quay đầu lại, để thoát toà. Cleveland-Cliffs cho biết Stelco tuân thủ đầy đủ các quy định, đồng thời đề nghị gặp bộ trưởng. Cleveland-Cliffs says Stelco in full compliance, seeks meeting with minister, (NNW, 26/10/2026)

•  Đảng NDP tại BC chuẩn bị chọn lãnh đạo lâm thời sau thất bại trong cuộc bầu cử. Rob Shaw: BC NDP prepares to select interim leader after election defeat, (Business in Vancouver, 27/10/2026). Bowinn Ma, Adrian Dix and Mike Farnworth là bộ ba được nhắc tên nhưng Adrian Dix có thể gánh vai vô ơn này.

•  Trung Quốc đi ngược sự ủng hộ của Mao dành cho Nhật trong tranh chấp đảo với Nga, (Nghiên cứu quốc tế, 27/10/2026). Nguồn: Katsuji Nakazawa, “China defies Mao’s support for Japan in Russia islands row,” Nikkei Asia, 22/10/2026 Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

•  Tìm coi phim tài liệu "The Strongman and the Last Days of the Khmer Rouge" của Jim Gerrand. Một kiệt tác mang đến cái nhìn sâu sắc hấp dẫn về cách Hun Sen sử dụng quyền lực chính trị ở Cambodia qua tính cách chính của Hun Sen, sự hiểu biết chính trị và khả năng vừa quyến rũ vừa tàn nhẫn của Hun Sen, (Phil Robertson, 26/10/2026), 

•  Ron Lauder, từng là người thân tín nhất của Netanyahu, lên tiếng chống Benjamin Netanyahu người thực sự không muốn hòa bình, mà chỉ muốn thống trị.” 'What He Did Was Outrageous': Ron Lauder, Once Netanyahu's Closest Confidant, Speaks Out, (Haaretz, 22/10/2026). Bibi phải chịu tội ác diệt chủng do mình gây ra đối với người Palestine vì tham vọng chính trị cá nhân. Dù trễ còn hơn không?


“Seeking Freedom” Fingerpainting by Hồng Ngọc

“Seeking Freedom” Fingerpainting by Hồng Ngọc

Để đây để đọc lại

++ Yuval Noah Harari: Lessons from a year of Covid and political failures — what can we learn for the future? (FT, 25/2/2021), https://www.ft.com/content/f1b30f2c-84aa-4595-84f2-7816796d6841?segmentID=b73b0b4c-e767-e669-4996-e25935a5759d&twclid=11366833025191845888

++ Khái niệm 'quyền lực mềm của Joseph S. Nye. Soft power: the evolution of a concept - Joseph S. Nye, 20/12/2019, https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/2158379X.2021.1879572?scroll=top&needAccess=true&

++ Sự Băng Hoại Và Suy Đồi Của Xã Hội Việt Nam Hôm Nay Hay Là Hệ Lụy Từ Sự Đa Nhân Cách Tầng Lớp Trí Thức - Quách Hạo Nhiên, (viet-studies 26-2-20), http://www.viet-studies.net/kinhte/QuachHaoNhien_BangHoaiXaHoiHienNay.html

++ Nhân văn Giai phẩm – một trào lưu dân chủ, một cuộc cách tân văn học không thành - Thái Kế Toại, (TCNCVM, 2/12/2020), https://usvietnam.uoregon.edu/nhan-van-giai-pham-mot-trao-luu-dan-chu-mot-cuoc-cach-tan-van-hoc-khong-thanh/

++ Loạt bài nghiên cứu, phân tích sâu sắc, khoa học của GS Hoàng Xuân Phú: Tội ác Đồng Tâm - Hoàng Xuân Phú, (11/2/2020), http://hpsc.iwr.uni-heidelberg.de/hxphu/index.php?page=readwriting&w=ToiAcDongTam-20200211; ++ Viết thêm về tội ác Đồng Tâm - Hoàng Xuân Phú, (1/3/2020), http://hpsc.iwr.uni-heidelberg.de/hxphu/index.php?page=readwriting&w=VietThemVeToiAcDongTam-20200301; ++ Giải mã vụ Đồng Tâm - Hoàng Xuân Phú, (7/3/2021), http://hpsc.iwr.uni-heidelberg.de/hxphu/index.php?page=differentwritings


+

Vụn vặt

++"... không có tự do thì không thể có sáng tạo thật sự. Tự do là thứ Thượng đế ban cho (cũng có thể là gánh nặng mà Ngài chất lên vai) con người. Con người biết đến đau khổ từ khi nó được ban cho quà tặng đó, một gánh nặng luôn quá sức với nó. Nó thậm chí, nếu có thể, khước từ là cách hay ho nhất cho nó. Nhưng thiếu tự do thì con người sẽ chỉ là cỗ máy được lập trình và không xứng đáng để Chúa trời phải cứu chuộc bằng sự hy sinh đau đớn như vậy. Tại sao Chúa không dùng quyền năng để con người khiếp sợ mà răm rắp làm theo lời ngài, một việc có lẽ là đơn giản nhất? Bởi vì Ngài biết rằng Ngài tạo ra con người cùng với tự do. Ngài không thể tước ở con của Ngài thứ quà tặng đó, thứ mà thiếu nó thì công cuộc tạo lập của Ngài không hoàn hảo, thậm chí vô nghĩa. Tự do, ở thời kỳ con người ý thức nó có cái quyền ấy, luôn gây ra những hậu quả trái ngược. Một mặt nó biết nó là Con Người với nhân phẩm cao quý phải được tôn trọng, nó có quyền sáng tạo nên những giá trị thuộc về cái đẹp, nó có quyền lựa chọn đau khổ hay hạnh phúc. Nhưng mặt khác, nó cũng có thể tự do lựa chọn hoặc cái thiện, hoặc cái ác. Trong trường hợp nó lựa chọn cái ác thì Tự do quả là kinh khủng. Vì thế con người không có cách nào khác là phải hướng về Đấng Toàn Năng, có thể hiểu là nơi chứa đựng Cái Tuyệt Đối chuẩn mực..." ++Bản giao hưởng 'Requiem' của Mozart được dàn giao hưởng Ba Lan (Polish Sinfonia Iuventus Orchestra và Warsaw Philharmonic Choir) thể hiện tuyệt vời, với phụ đề tiếng Anh. Mozart – Requiem, https://www.youtube.com/watch?v=54h8TxJyNy0. Stunning! What a great artwork! ++Hồi ký "Gọng Kềm Lịch Sử" của cựu đại sứ Việt Nam Cộng hòa ở Mỹ, Bùi Diễm (1923-2021), http://www.vietnamvanhien.org/gongkemlichsu2.html ++Mozart – Requiem https://www.youtube.com/watch?v=54h8TxJyNy0 Wolfgang Amadeus Mozart – Requiem KV 626 Bartosz Michałowski – conductor Sylwia Olszyńska – soprano Agata Schmidt – mezzo-soprano Karol Kozłowski – tenor Adam Kutny – baritone Polish Sinfonia Iuventus Orchestra Warsaw Philharmonic Choir recorded November 01, 2019 at Warsaw Philharmonic Concert Hall 0:00 Applause 0:55 Introitus: Requiem aeternam 5:40 Kyrie eleison Sequenz 8:06 Dies irae 9:47 Tuba mirum 13:31 Rex tremendae 15:51 Recordare 21:31 Confutatis 23:50 Lacrimosa Offertorium 27:21 Domine Jesu 30:45 Versus: Hostias et preces 34:45 Sanctus 36:30 Benedictus 41:46 Agnus Dei 44:47 Communio: Lux aeterna 50:21 Credits ++Nhân vật Meursault trong Kẻ xa lạ của A. Camus ngay từ những dòng đầu khi miêu tả cuộc gặp trong bệnh viện và khi sau này người con trai ngồi bên quan tài của mẹ. Nhân vật chính của thiên truyện từng nghĩ: “Tôi không hề chờ đợi tôi chào đời. Sự có mặt của tôi trên đời chỉ là kết quả từ một quyết định của người khác, không phải là của tôi, từ sự kết hợp hoàn toàn ngẫu nhiên của một con tinh trùng vô trách nhiệm với một cái trứng phóng đãng và vì vậy, mỗi lần bị nhắc phải nhớ đến ngày sinh của mình chỉ làm cho tôi kinh hoàng và cảm thấy một sự trói buộc khủng khiếp”. Những đám mây phủ bóng phận người, (Viet-studies, 1/1/21), http://www.viet-studies.net/HuynhNhuPhuong_NhungDamMay.html ++Phần chú thích: '* “Tư hữu Nhà nước” (hoàn toàn khác với “Nhà nước tư hữu”, hay “Nhà nước tư bản”) là cụm từ tôi được nghe lần đầu từ thầy Phạm Vĩnh Cư, trong đó Nhà nước công hữu bị một nhóm nhỏ người có quyền lực (chính trị và kinh tế, gọi chung là nhóm cá mập) lợi dụng như một công cụ đàn áp khổng lồ để dễ bề tước đoạt của số đông làm của riêng, một cách hợp pháp.'. Nguồn: Tạ Duy Anh: Thầy Phạm Vĩnh Cư, (VV, Tháng 11, 21), https://vandoanviet.blogspot.com/2021/11/thay-pham-vinh-cu.html