Saturday, July 25, 2026

Thứ 7, 25.7.2026

       •  Project | John Wells

•  Ra mắt sách ‘Thuyền’ của Nguyễn Đức Tùng tại Little Saigon 8/8/26, (Tạp chí Da Màu, 24/7/2026)

•  MC Nam Lộc Được Vinh Danh Vì Những Hoạt Động Tranh Đấu Cho Người Tị Nạn, (FB Thuy Nguyen, 24/7/2026). Bài phát biểu của Nam Lộc. 

•  Thơ Văn Cao: Đồng Chí Của Tôi, Con Vẹt, Về Một Người, Năm Buổi Sáng Không Có Trong Sự Thật, Có Lúc,  Gửi Những Nhà Thơ, Ba Biến Khúc Tuổi 65, (VV, 25/7/2026)

•  Nguyễn Ngọc Giao - Vụ kiện Trần Tố Nga vs Monsanto đi về đâu? (Diễn Đàn, 24/7/2026). Phán quyết của toà án dân sự tối cao của Pháp được dời qua năm 2027.  

•  Hoàng Trường​ - Khi “bốn bước chuyển chiến lược” gặp cơn sóng thần đấu tố trên toàn quốc, (Tiếng Dân, 23/7/2026). "Chủ trương nói theo hướng khai mở, nhưng quyền lực lại vận hành theo quán tính khép kín."

•  DB Derek Trần báo động về tình trạng Việt Nam vi phạm nhân quyền, (NV, 24/7/2026

•  Hội nghị Trung ương 3 'kết thúc tốt đẹp', nhưng còn nhiều việc ngổn ngang, (BBC, 24/7/2026)

•  Việt Nam sẽ bổ sung 16 tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn mới, bao gồm các tuyến quan trọng nối với Trung Quốc, Lào và Campuchia. Vietnam to add 16 new standard-gauge railways, including key links to China, Laos and Cambodia, (Da Nang Expat, 23/7/2026)

•  Siêu bộ hoàn toàn không biết à nghen! Mỹ giúp Việt Nam phát giác xưởng sản xuất giày Nike giả ở Sài Gòn, (NV, 24/7/2026)

•  Né phán quyết Tối Cao Pháp Viện, Trump sắp áp thuế lên 60 nước vì lao động cưỡng bức, có Việt Nam, (NV, 23/7/2026). Mỹ cũng vi phạm lao động cưỡng bức dựa theo Điều 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 của Mỹ; Hoa Kỳ áp thêm 12,5% thuế quan lên Việt Nam, bắt đầu ngày mai, (Mạch Sống Media, 23/7/2026) →Việt Nam không hưởng được lợi thế cạnh tranh đáng kể cũng không chịu tổn thất lớn nào từ tuyên bố thuế quan của trump trong tháng 7. VN vẫn duy trì vị thế thương mại cơ bản so với các đối thủ cạnh tranh toàn cầu. Nhiều nước châu Âu đã hưởng lợi tương đối từ vòng tuyên bố áp thuế mới nhất của ông Trump. Many European countries have emerged as relative winners from the latest round of Trump tariff announcements, (FT, 24/7/2026)

•  Canada sẵn sàng đối phó trước Trump đe dọa áp thuế 50%, (NV, 23/7/2026); Danh sách các mặt hàng của Canada có thể bị ảnh hưởng bởi thuế quan mới của Trump. The Full List Of Canadian Goods That Could Be Hit By Trump’s New Tariffs, (604Now, 22/7/2026)

•  Canada Hủy Lễ Mừng Chung Với Hoa Kỳ Vì Căng Thẳng Thương Mại, (SBTN, 27/6/2026); Mỹ được yêu cầu ở nhà khi Canada khánh thành cầu quốc tế. Americans Told to Stay Home as Canada Opens International Bridge, (NYT, 23/7/2026)

•  Giáo sư Jacob Tsimerman của Đại học Toronto đã giành được Huy chương Fields năm 2026, được coi là 'Giải Nobel của toán học'. University of Toronto prof wins world's top mathematics prize, (CBC, 23/7/2026)

•  Biểu tình Đảng Con Gián: Phong trào thanh niên mà Thủ tướng Ấn Độ Modi không lường trước, (BBC, 24/7/2026). Vậy, mình đề nghị các bạn trẻ bắt chước thanh niên Ấn, lập "Đảng Con Cừu" ở Nam mình nhẩy 🙂.

•  Gương | Mirror, by Onchi Koshiro, 1930

~~~

(a) Đồng Chí Của Tôi

Người ta các đồng chí của tôi
Treo tôi lên một cái cây
Đợi một loạt đạn nổ
Tôi sẽ dẫy như một con nai con
Ở đầu sợi dây
Giống như một nữ đồng chí
Một anh hùng của Hà Tĩnh
Tôi sẽ phải kêu lên
Như mọi chiến sĩ bị địch bắn
Đảng Lao động Việt Nam muôn năm
Cho mọi người hiểu khi tôi chết
Vẫn còn là một đảng viên
Cho mọi người hiểu khi tôi chết
Máu của tôi vẫn còn là máu của Việt Nam

Ở dưới gốc cây có các cụ già các bà mẹ
                        đã nuôi cách mạng
Các em nhỏ từ ba tuổi đứng nhìn tôi
                        dẫy chết

Có mẹ tôi
Ba lần mang cơm đến nhà tù
Hãy quay mặt đi
Cho các đồng chí bắn tôi

 

Tôi sợ các cụ già không sống được
Bao năm nữa
Để nhìn thấy xã hội chủ nghĩa
Của chúng ta.
Chết đi mang theo hình đứa con
Bị bắn
Tôi sợ các em còn nhỏ quá
Sẽ nhớ đến bao giờ
Đến bao giờ các em hết nhớ
Hình ảnh tôi bị treo trên cây
Bị bắn
Hãy quay mặt đi
Cho các đồng chí bắn tôi…
Nước mắt lúc này vì Đảng nhỏ xuống
Dòng máu lúc này vì Đảng nhỏ xuống
Đảng Lao động Việt Nam muôn năm
Đảng Lao động…
(1956)


CON VẸT

Một con vẹt từ đâu lại
Hãy còn biết bay
Một con vẹt từ nhà ai lại
Hãy còn biết bay
Chân đeo hai cái vòng bạc
Bay vào phòng nhỏ của tôi
Đậu trên đầu ghế
Chắc hắn vừa bay một đoạn dài

Tôi tìm một sợi xích to hơn
Lần này hắn sẽ không bay đi nổi
Ngày ngày hắn đứng im nhìn tôi
Kêu lên một vài tiếng lanh lảnh
Trông mặt còn có vẻ hung dữ
Nhưng sợi xích thì khá to và nặng

Vài tháng sau tôi thả hắn
Vì nghĩ lẩn thẩn về cái nghĩa tự do
Nhưng hắn không bay nữa
Vẫn sống tha thẩn bên cong gạo

2-1957


VỀ MỘT NGƯỜI

Tôi gặp lại anh
Im lặng như bức ảnh
Người anh dẹt như một con dao
Gây nhiều vết thương cho bạn hữu

Anh mang trong tôi nhiều bộ mặt
Đâu là cái cuối cùng
Chỉ riêng hai con mắt
Trắng dã không thể dối lừa.

1960

NĂM BUỔI SÁNG KHÔNG CÓ TRONG SỰ THẬT

“Những mái nhà như những cánh chim đêm
Ủ những giấc mơ dưới trời sao lồng lộng”

I.
Ngủ dậy một sáng
Cả phố biến đâu mất
Không một bóng người đi
Im lặng hồ nước sâu thăm thẳm
Mặt đất đỏ màu gạch nung
Như miệng quả núi lửa
Anh đi tìm em
Tìm dấu vết những con đường
Chúng ta thường đi lại
Giữa mênh mông tôi gọi em mãi mãi
Thế kỷ chúng ta dừng lại nơi đây
Em ở đâu
Thế kỷ chúng ta còn đang tiếp tục
Trên trái đất này
Hàng ngày đứng lại nơi đây
Tôi gọi em mãi mãi.

II.
Buổi sáng nay không nghe tiếng chim hót
Một buổi sáng không thực
Tôi bước đi không thấy tiếng chân đi
Cả thành phố cùng tôi im lặng
Tất cả những con người
Chỉ thấy mắt đen lay láy
Cả tiếng xe không thành tiếng
Tại sao? Tại sao?
Không ai nhìn miệng tôi gào thét không ra tiếng
Trong kinh hoàng tôi chạy trên đất
Một mình
Giữa thành phố mọi người im lặng
Tại sao? Tại sao? Không tiếng nói
Không tiếng động, không sự sống
Tại sao thành phố sa mạc
Không nghe gió thổi
Những hình người như bị đẩy
Qua nhanh
Hình như nơi đây
Bị đày trong im lặng.

III.
Buổi sáng nay không phải mình thức dậy
Một người nào trong tôi đang thở
Trước mặt tôi
Buồn nửa đêm nửa ngày len lỏi
Nửa phố mặt trăng nửa phố mặt trời
Từ khi ấy chúng tôi, hai người suy nghĩ
Hai kẻ thù nhau
Hai thái cực tâm hồn
Hai người ấy trong một người chịu đựng
Mưu hại lẫn nhau
Không biết ngày đêm, không biết giả thật
Từ phút ấy, tôi không còn thật nữa.

IV.
Buổi sáng nay cả phố phường như mở hội
Mỗi con người đeo mặt nạ đi chơi
Những bước chân nhảy múa
Vui lên cành non
Lá bàng trên phố xanh màu ngọc
Xuân tháng hai
Cửa hàng rượu bên đường
Tơ lụa pha len, hoa giấy ni-lông
Những mặt nạ gặp nhau chào hỏi
Những em bé búp bê mùa xuân
Hồng hào da thịt
Ngồi đập nút chai làm tiền bạc chơi xuân
Mở tròn mắt nhìn kinh ngạc
Họ vui làm sao
Ô kìa
Nước mắt mồ hôi
Sao chảy ra trên từng mặt nạ
Từng con người
Vội vàng lau mồ hôi và nước mắt
Trên những mặt nạ giấy bồi.

V.
Những cánh cửa đều khoá chặt
Trong gian phòng trong suốt thuỷ tinh
Em ở đây với anh
Cho bớt lạnh sáng mùa xuân náo níu
Thịt da em cho anh sưởi
Hơi ấm mình con chim khuyên
Trong lòng bàn tay
Run rẩy
Giữa hai cành non
Nghe nhựa mùa xuân
Những nụ hồng mới nở
Và mật vừa thơm và ong đã tới
Chúng ta đi vào bí mật mùa xuân
Ngày đầu tiên của em trên biển.

1960

 

CÓ LÚC

Có lúc
một mình một dao giữa rừng đêm không sợ hổ

Có lúc
ban ngày nghe lá rụng sao hoảng hốt

Có lúc
nước mắt không thể chảy ra ngoài được

1/1963

 

GỬI NHỮNG NHÀ THƠ

Hãy xếp lại thang âm
A ba ca
da đa la ma
Ôi vần thơ nhạc điệu
Trong trúc trắc nặng nề ngột ngạt
Trong chua chát ngậm ngùi hàng ngày quằn quại
Chết mòn chết mòn chết mòn
Hãy xếp lại cánh thơ
Chiếc máy bay của người đầu tiên tập lái
A ba ca da đa la ma
Trước cảnh quì bò luồn cúi
Trước cảnh trơ lì ỳ y
Hãy xếp lại những cánh mơ màng
Của anh giận đời nát rượu
A ba ca da đa la ma
Sau hậu trường anh hề mới thay mặt nạ
Nàng Thuý Kiều chàng Từ Hải nghỉ vai
Những cái gì còn lại
Nếu mất đi mặt nạ con người,
Hãy giữ lại thang âm và đôi cánh
Giữa cuộc đời cao tiếng hát du dương.
A ca ba da đa la ma...

12.11.1967

 

BA BIẾN KHÚC TUỔI 65

Những ngày buồn không nói được
tôi chỉ tìm ra sự sống của tôi

I
Một người cho tôi con dao găm
Không biết dùng làm gì
đêm nhìn qua cửa sổ
một khoảng trống đen

Tôi ném vào khoảng trống
con dao găm ấy
có phải đó là sự nghịch ngợm
bỗng nhiên có tiếng ngã ngoài sân
một người trúng tim đã chết
tôi không hề biết người ấy
tôi là kẻ không muốn giết người
chỉ biết bóng tối
mà tôi ném dao.

II
Tôi đi trên phố
bỗng nhiên mọi người nhìn tôi
một ai đó kêu lên: thằng ăn cắp
tôi chạy
tôi chạy
tại sao tôi chạy?
tôi không hiểu tôi
cả phố đuổi theo tôi
xe cộ đuổi theo tôi
tôi chạy bạt mạng
gần hết đời
tới chỗ chỉ còn gục xuống
tỉnh dậy mồ hôi chảy
tôi lại thấy tôi là người chưa phạm tội

III
Tôi rơi vào mạng nhện
mạng nhện cuốn lấy tôi
Không còn cách gì gỡ được

tôi như con sâu tằm
cuộc đời cứ như thế

muốn phá cái mạng nhện tôi không đủ tay

Tháng 9.1988


No comments:

“Seeking Freedom” Fingerpainting by Hồng Ngọc

“Seeking Freedom” Fingerpainting by Hồng Ngọc

Để đây để đọc lại

++ Yuval Noah Harari: Lessons from a year of Covid and political failures — what can we learn for the future? (FT, 25/2/2021), https://www.ft.com/content/f1b30f2c-84aa-4595-84f2-7816796d6841?segmentID=b73b0b4c-e767-e669-4996-e25935a5759d&twclid=11366833025191845888

++ Khái niệm 'quyền lực mềm của Joseph S. Nye. Soft power: the evolution of a concept - Joseph S. Nye, 20/12/2019, https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/2158379X.2021.1879572?scroll=top&needAccess=true&

++ Sự Băng Hoại Và Suy Đồi Của Xã Hội Việt Nam Hôm Nay Hay Là Hệ Lụy Từ Sự Đa Nhân Cách Tầng Lớp Trí Thức - Quách Hạo Nhiên, (viet-studies 26-2-20), http://www.viet-studies.net/kinhte/QuachHaoNhien_BangHoaiXaHoiHienNay.html

++ Nhân văn Giai phẩm – một trào lưu dân chủ, một cuộc cách tân văn học không thành - Thái Kế Toại, (TCNCVM, 2/12/2020), https://usvietnam.uoregon.edu/nhan-van-giai-pham-mot-trao-luu-dan-chu-mot-cuoc-cach-tan-van-hoc-khong-thanh/

++ Loạt bài nghiên cứu, phân tích sâu sắc, khoa học của GS Hoàng Xuân Phú: Tội ác Đồng Tâm - Hoàng Xuân Phú, (11/2/2020), http://hpsc.iwr.uni-heidelberg.de/hxphu/index.php?page=readwriting&w=ToiAcDongTam-20200211; ++ Viết thêm về tội ác Đồng Tâm - Hoàng Xuân Phú, (1/3/2020), http://hpsc.iwr.uni-heidelberg.de/hxphu/index.php?page=readwriting&w=VietThemVeToiAcDongTam-20200301; ++ Giải mã vụ Đồng Tâm - Hoàng Xuân Phú, (7/3/2021), http://hpsc.iwr.uni-heidelberg.de/hxphu/index.php?page=differentwritings


+

Vụn vặt

++"... không có tự do thì không thể có sáng tạo thật sự. Tự do là thứ Thượng đế ban cho (cũng có thể là gánh nặng mà Ngài chất lên vai) con người. Con người biết đến đau khổ từ khi nó được ban cho quà tặng đó, một gánh nặng luôn quá sức với nó. Nó thậm chí, nếu có thể, khước từ là cách hay ho nhất cho nó. Nhưng thiếu tự do thì con người sẽ chỉ là cỗ máy được lập trình và không xứng đáng để Chúa trời phải cứu chuộc bằng sự hy sinh đau đớn như vậy. Tại sao Chúa không dùng quyền năng để con người khiếp sợ mà răm rắp làm theo lời ngài, một việc có lẽ là đơn giản nhất? Bởi vì Ngài biết rằng Ngài tạo ra con người cùng với tự do. Ngài không thể tước ở con của Ngài thứ quà tặng đó, thứ mà thiếu nó thì công cuộc tạo lập của Ngài không hoàn hảo, thậm chí vô nghĩa. Tự do, ở thời kỳ con người ý thức nó có cái quyền ấy, luôn gây ra những hậu quả trái ngược. Một mặt nó biết nó là Con Người với nhân phẩm cao quý phải được tôn trọng, nó có quyền sáng tạo nên những giá trị thuộc về cái đẹp, nó có quyền lựa chọn đau khổ hay hạnh phúc. Nhưng mặt khác, nó cũng có thể tự do lựa chọn hoặc cái thiện, hoặc cái ác. Trong trường hợp nó lựa chọn cái ác thì Tự do quả là kinh khủng. Vì thế con người không có cách nào khác là phải hướng về Đấng Toàn Năng, có thể hiểu là nơi chứa đựng Cái Tuyệt Đối chuẩn mực..." ++Bản giao hưởng 'Requiem' của Mozart được dàn giao hưởng Ba Lan (Polish Sinfonia Iuventus Orchestra và Warsaw Philharmonic Choir) thể hiện tuyệt vời, với phụ đề tiếng Anh. Mozart – Requiem, https://www.youtube.com/watch?v=54h8TxJyNy0. Stunning! What a great artwork! ++Hồi ký "Gọng Kềm Lịch Sử" của cựu đại sứ Việt Nam Cộng hòa ở Mỹ, Bùi Diễm (1923-2021), http://www.vietnamvanhien.org/gongkemlichsu2.html ++Mozart – Requiem https://www.youtube.com/watch?v=54h8TxJyNy0 Wolfgang Amadeus Mozart – Requiem KV 626 Bartosz Michałowski – conductor Sylwia Olszyńska – soprano Agata Schmidt – mezzo-soprano Karol Kozłowski – tenor Adam Kutny – baritone Polish Sinfonia Iuventus Orchestra Warsaw Philharmonic Choir recorded November 01, 2019 at Warsaw Philharmonic Concert Hall 0:00 Applause 0:55 Introitus: Requiem aeternam 5:40 Kyrie eleison Sequenz 8:06 Dies irae 9:47 Tuba mirum 13:31 Rex tremendae 15:51 Recordare 21:31 Confutatis 23:50 Lacrimosa Offertorium 27:21 Domine Jesu 30:45 Versus: Hostias et preces 34:45 Sanctus 36:30 Benedictus 41:46 Agnus Dei 44:47 Communio: Lux aeterna 50:21 Credits ++Nhân vật Meursault trong Kẻ xa lạ của A. Camus ngay từ những dòng đầu khi miêu tả cuộc gặp trong bệnh viện và khi sau này người con trai ngồi bên quan tài của mẹ. Nhân vật chính của thiên truyện từng nghĩ: “Tôi không hề chờ đợi tôi chào đời. Sự có mặt của tôi trên đời chỉ là kết quả từ một quyết định của người khác, không phải là của tôi, từ sự kết hợp hoàn toàn ngẫu nhiên của một con tinh trùng vô trách nhiệm với một cái trứng phóng đãng và vì vậy, mỗi lần bị nhắc phải nhớ đến ngày sinh của mình chỉ làm cho tôi kinh hoàng và cảm thấy một sự trói buộc khủng khiếp”. Những đám mây phủ bóng phận người, (Viet-studies, 1/1/21), http://www.viet-studies.net/HuynhNhuPhuong_NhungDamMay.html ++Phần chú thích: '* “Tư hữu Nhà nước” (hoàn toàn khác với “Nhà nước tư hữu”, hay “Nhà nước tư bản”) là cụm từ tôi được nghe lần đầu từ thầy Phạm Vĩnh Cư, trong đó Nhà nước công hữu bị một nhóm nhỏ người có quyền lực (chính trị và kinh tế, gọi chung là nhóm cá mập) lợi dụng như một công cụ đàn áp khổng lồ để dễ bề tước đoạt của số đông làm của riêng, một cách hợp pháp.'. Nguồn: Tạ Duy Anh: Thầy Phạm Vĩnh Cư, (VV, Tháng 11, 21), https://vandoanviet.blogspot.com/2021/11/thay-pham-vinh-cu.html